Britania të hënën kërkoi që Bashkimi Evropian të lejojë shpërndarjen e vaksinave COVID-19 që ka porositur ndërsa tensionet mbi një ndalim të mundshëm të eksportit në fotografi të prodhuara nga BE u montuan dhe Brukseli drejtoi një gisht akuzues drejt prodhuesit të drogës AstraZeneca (AZN.L).
“Mbretëria e Bashkuar nuk ka faj. BE nuk ka faj,” tha një zyrtar i BE. “Bëhet fjalë për të gjithë që gjejnë marrëveshje me një kompani që ka shitur tej mase kapacitetin e saj të prodhimit.”
Pasi ranë shumë mbrapa Britanisë dhe Brexit pas Brexit në hedhjen e vaksinave, udhëheqësit e BE do të diskutojnë një ndalim të mundshëm të eksporteve të vaksinave në Britani në një samit të Enjten.
Kryeministri britanik Boris Johnson u foli të Dielën udhëheqësve më të fuqishëm të BE-së, Kancelares Gjermane Angela Merkel dhe Presidentit Francez Emmanuel Macron, për t’i larguar ata nga ndalimet.
Zëdhënësi i Johnson nuk pranoi të komentonte nëse Britania, e cila doli nga orbita e 27 vendeve me BE në 31 Dhjetor, po konsideronte masa hakmarrëse.
“Unë nuk do të hyj në hipoteza por pozicioni ynë është i qartë është se ne nuk duam të shohim vende që vendosin kufizime eksporti për vaksinat,” tha ai.
AstraZeneca i ka thënë Brukselit se Britania e Madhe po përdor një klauzolë në kontratën e saj të furnizimit që parandalon eksportet e vaksinave të saj derisa të shërbehet plotësisht tregu britanik, thanë zyrtarët e BE.
Komisioni Evropian, i cili ka koordinuar porositë e vaksinave për BE, tha se reciprociteti ishte kryesor. BE ka eksportuar rreth 35 milion doza që nga fundi i janarit, duke përfshirë 10 milion në Britani, por Britania nuk ka eksportuar asnjë, edhe pse dy objekte të Mbretërisë së Bashkuar paraqiten në kontratën e BE me AstraZeneca.
Ekzekutivi i BE i dërgoi një letër njoftimi zyrtar kompanisë javën e kaluar, hapi i parë në një procedurë mosmarrëveshjeje.
“Cili është pozicioni ynë, është që ne presim që AstraZeneca të japë dozat në Bashkimin Evropian që janë kontraktuar. Kontaktet janë duke vazhduar me kompaninë,” i tha zëdhënësi kryesor i Komisionit Eric Mamer një konference shtypi.
Ai tha se BE ishte gjithashtu në bisedime me Britaninë mbi këtë çështje, por nuk dha detaje të mëtejshme.
Ndërsa Franca, Gjermania dhe Italia mbështesin gjerësisht kufijtë e eksportit më të ngushtë për ata që nuk ju përgjigjen me reciprokisht, vendet përfshirë Hollandën, Belgjikën dhe Irlandën janë më të kujdesshëm në lidhje me prerjen e Mbretërisë së Bashkuar.
Kryeministri Irlandez Michael Martin tha se çdo kufizim i BE mbi eksportet e vaksinave do të ishte një “hap retrograd”.
Zëdhënësi i qeverisë gjermane Martina Fietz tha se Berlini favorizonte rishikimin e rregullave të BE mbi eksportet e vaksinave sepse “shumë vaksina dërgohen nga BE në vendet e treta” por “praktikisht asgjë nuk eksportohet nga Britania ose Shtetet e Bashkuara”.
BE deri më tani ka bllokuar një dërgesë vaksinash në Australi.
Një zyrtar i BE i tha Reuters të Dielën se blloku po kundërshtonte thirrjet e qeverisë Britanike për të dërguar vaksinat AstraZeneca COVID-19 të prodhuara në një fabrikë në Hollandë, megjithëse kompania nuk ka bërë një kërkesë zyrtare për eksport.
“Britanikët po insistojnë që uzina Halix në Hollandë duhet t’u dërgojë atyre substancën e drogës të prodhuar atje. Kjo nuk funksionon,” i tha zyrtari Reuters.
Fabrika me bazë në Leiden, e drejtuar nga nën-kontraktori Halix, është renditur si furnizuese e vaksinave në të dy kontratat që AstraZeneca ka nënshkruar me Britaninë dhe me Bashkimin Evropian.
AstraZeneca nuk ka kërkuar ende miratim për vaksinat e prodhuara në Halix për t’u përdorur në BE, por zyrtarët e BE thanë se kërkesa ishte në rrugën e duhur.
