Dhuna, bullizimi dhe mungesa e mbështetjes për shëndetin mendor janë ndër shqetësimet kryesore të ngritura nga fëmijët dhe adoleshentët gjatë konsultimeve për hartimin e Agjendës Kombëtare për të Drejtat e Fëmijëve 2027–2030.
Dokumenti përmbledh rezultatet e konsultimeve me 74 fëmijë dhe adoleshentë të moshës 13–18 vjeç nga disa zona të vendit, të cilët kanë paraqitur prioritetet dhe shqetësimet e tyre për politikat publike që ndikojnë drejtpërdrejt jetën e tyre.
Sipas analizës së konsultimeve, tema që dominoi diskutimet ishte dhuna ndaj fëmijëve. Bullizimi u identifikua si forma më e përhapur e dhunës, që sipas pjesëmarrësve shfaqet në shkolla, komunitete dhe gjithnjë e më shumë në mjedisin online.
Dokumenti thekson se shumë fëmijë vazhdojnë të mos raportojnë rastet e dhunës. Arsyet kryesore të identifikuara janë frika nga paragjykimi, mungesa e besimit se situata do të ndryshojë dhe mosnjohja e mekanizmave të raportimit.
“Ndonjëherë është më e vështirë të kërkosh ndihmë sesa të përballosh problemin”, citohet të kenë deklaruar pjesëmarrësit gjatë konsultimeve.
Fëmijët kërkuan jo vetëm masa ndëshkuese ndaj autorëve të dhunës, por edhe edukim për marrëdhënie të shëndetshme, mbështetje emocionale dhe ndërhyrje parandaluese.
Një nga temat më të diskutuara rezultoi shëndeti mendor. Sipas dokumentit, pjesëmarrësit e konsideruan mbështetjen psikologjike si një nevojë thelbësore për mirëqenien dhe zhvillimin e tyre dhe kërkuan rritjen e numrit të psikologëve dhe punonjësve socialë në shkolla dhe komunitete.
“Kur kemi një problem emocional, nuk duhet të ndihemi sikur jemi vetëm”, thuhet në një prej mesazheve të përfshira në raport.
Konsultimet evidentuan gjithashtu kërkesën e fëmijëve për shkolla më mbështetëse, më shumë aktivitete sportive e kulturore dhe hapësira të sigurta për të diskutuar shqetësimet e tyre.
Në përfundim të procesit, vetë fëmijët identifikuan pesë prioritetet kryesore për periudhën deri në vitin 2030: pjesëmarrje reale në vendimmarrje, parandalimin e të gjitha formave të dhunës, më shumë mbështetje psikosociale, arsim cilësor të lidhur me mirëqenien dhe një mjedis digjital të sigurt.
Mesazhi përmbyllës i tyre në dokument është: “Duam të jetojmë në një Shqipëri ku ndihemi të dëgjuar, të sigurt, të mbështetur dhe të respektuar çdo ditë.”/ Monitor
