Komisioni Europian kërkoi që Shtetet e Bashkuara t’i përmbahen kushteve të një marrëveshjeje tregtare BE–SHBA të arritur vitin e kaluar, pasi Gjykata e Lartë e SHBA rrëzoi tarifat globale të Donald Trump dhe ai reagoi me tarifa të reja të përgjithshme.
Komisioni Europian (KE), që negocion politikën tregtare në emër të 27 shteteve anëtare të BE-së, tha se Uashingtoni duhet të ofrojë “qartësi të plotë” mbi hapat që synon të ndërmarrë pas vendimit të gjykatës.
Pasi gjykata rrëzoi tarifat globale të Trump, presidenti amerikan njoftoi tarifa të përkohshme 10% për të gjitha mallrat, të cilat i rriti në 15% një ditë më vonë.
“Situata aktuale nuk është e favorshme për të realizuar tregti dhe investime transatlantike ‘të drejta, të balancuara dhe reciprokisht të dobishme’, siç u ra dakord nga të dyja palët” në deklaratën e përbashkët që përcakton kushtet e marrëveshjes tregtare të vitit të kaluar, tha Komisioni. “Një marrëveshje është marrëveshje.”
Komentet ishin shumë më të forta se reagimi fillestar i KE të premten, i cili kishte thënë vetëm se po studionte rezultatin e vendimit të Gjykatës së Lartë dhe po mbante kontakte me administratën amerikane.
Marrëveshja tregtare e vitit të kaluar përcaktoi një tarifë amerikane 15% për shumicën e mallrave të BE-së, përveç atyre që mbulohen nga tarifa sektoriale të tjera, si për çelikun. Ajo gjithashtu lejoi tarifa zero për disa produkte si avionët dhe pjesët e këmbimit. BE-ja ra dakord të heqë detyrimet doganore për shumë mallra amerikane dhe të tërhiqte kërcënimin për masa hakmarrëse me tarifa më të larta.
Nuk është e qartë nëse tarifat e reja 15% të Trump zëvendësojnë marrëveshjen BE–SHBA. Nëse po, përjashtimet e tarifave zero të BE-së mund të zhduken. Tarifat e reja mund të vendosen gjithashtu mbi detyrimet ekzistuese amerikane, gjë që nuk ndodh sipas marrëveshjes BE–SHBA.
Për më tepër, avantazhi krahasues që kishte BE-ja me tarifën 15% duket se është zhdukur, pasi edhe vendet pa marrëveshje përballen me të njëjtin nivel.
Platforma që monitoron politikat tregtare Global Trade Alert vlerëson se BE-ja në tërësi do të jetë 0.8 pikë përqindjeje më keq, ndërsa Italia përballet me një rritje shtesë 1.7 pikë përqindjeje të tarifave amerikane.
“Në veçanti, produktet e BE-së duhet të vazhdojnë të përfitojnë trajtimin më konkurrues, pa rritje tarifash përtej kufirit të qartë dhe gjithëpërfshirës të rënë dakord më parë,” tha KE, duke shtuar se tarifat e paparashikueshme janë përçarëse dhe rrezikojnë besimin në tregjet globale.
Komisioneri Europian për Tregtinë, Maroš Šefčovič, e kishte diskutuar çështjen me Përfaqësuesin Amerikan për Tregtinë, Jamieson Greer, dhe Sekretarin e Tregtisë, Howard Lutnick, të shtunën./Monitor.al
