Shqipëria vijon të mbetet e lidhur fort ekonomikisht me Italinë, e cila rezulton partneri i saj kryesor tregtar për vitin 2025 (periudha janar–shtator), sipas të dhënave nga FMN dhe të përpunuara nga Visual Capitalist. Kjo konfirmon varësinë strukturore të tregtisë shqiptare nga tregu italian, si në eksporte ashtu edhe në importe.
Në rajonin e Ballkanit, situata është e ngjashme dhe e orientuar kryesisht drejt ekonomisë gjermane. Bosnja dhe Hercegovina, Bullgaria dhe Kroacia kanë si partner kryesor Gjermaninë, duke reflektuar integrimin e tyre në zinxhirët industrialë dhe të furnizimit të Evropës Qendrore. Serbia shfaqet si një nga përjashtimet në tabelë, ndërsa në lindje të rajonit ndikimi rus mbetet i pranishëm për vende si Bjellorusia.
Në nivel evropian, Gjermania dominon qartësisht rrjetin tregtar: ajo është partneri kryesor për 19 vende, më shumë se gjashtëfishi i çdo shteti tjetër. Ky rol lidhet drejtpërdrejt me peshën e saj në industrinë prodhuese, eksportet me vlerë të lartë dhe pozicionin qendror në tregtinë brenda BE-së.
Ndërkohë, disa ekonomi të mëdha europiane janë të ndërlidhura ngushtë me Gjermaninë. Franca, Italia dhe vende të tjera të zhvilluara mbështeten në këtë rrjet industrial, ndërsa vetë Gjermania ka si partnerin e saj më të madh Holandën, me një volum tregtie që tejkalon 200 miliardë dollarë në vit. Roli i Rotterdamit si porta kryesore detare e Evropës e përforcon këtë marrëdhënie.
Në pjesë të tjera të kontinentit, dominon logjika e fqinjësisë: Portugalia tregton më shumë me Spanjën, Spanja me Francën, ndërsa në rajonin baltik zinxhirët janë të ndërlidhur mes vendeve të vogla: Letonia me Lituaninë, Lituania me Poloninë, Estonia me Finlandën dhe Finlanda me Suedinë.
Jashtë këtij boshti evropian, SHBA shfaqet si partneri kryesor vetëm për tri vende: Mbretërinë e Bashkuar, Irlandën dhe Zvicrën, ndërsa Kina po rrit ndjeshëm ndikimin në lindje. Ajo tashmë është partneri kryesor për Rusinë, Turqinë dhe Ukrainën, duke zhvendosur në disa raste rolin tradicional të vendeve europiane.
Në total, ekonomia e Evropës, me një vlerë rreth 30 trilionë dollarë, mbetet e larmishme, por e përqendruar: gati gjysma e vendeve kanë të njëjtin partner kryesor tregtar, Gjermaninë, çka nënvizon centralizimin e fortë të rrjeteve ekonomike në kontinent. /ekofin.al
