Nga “The Guardian”
Kryeministri i Kosovës, Albin Kurti, ka arritur një fitore të bindshme zgjedhore, duke shënuar një ringjallje për udhëheqësin nacionalist dhe duke i dhënë fund një ngërçi politik në shtetin më të ri të Evropës.
Fitorja në zgjedhjet e parakohshme të së dielës forcon mandatin e Kurtit për të çuar përpara reformat e brendshme, duke përfshirë zgjerimin e mirëqenies sociale dhe paga më të larta për punonjësit publikë, megjithëse ai përballet me probleme të rëndësishme duke përfshirë tensionet me Serbinë dhe sistemet shëndetësore dhe arsimore që mbeten pas fqinjëve ballkanikë të Kosovës.
Me pothuajse të gjitha votat e numëruara, partia “Vetëvendosje” e Kurtit kryeson me më shumë se 49% të votave të së dielës, sipas rezultateve zyrtare, që do të thotë se atij i duhen vetëm disa partnerë të vegjël koalicioni për të formuar shumicën.
Është një shenjë e një kthese për Kurtin, dështimi i të cilit për të fituar vota të mjaftueshme në zgjedhjet e fundit në shkurt ose për të formuar një koalicion me partitë më të mëdha të opozitës bëri që parlamenti të mos funksiononte për pjesën më të madhe të vitit 2025, një bllokim që çoi në vonesa në dhënien e rreth 1 miliard eurove në fonde ndërkombëtare që janë jetike për një nga vendet më të varfra të Evropës.
Në rrezik në mandatin e ri të Kurtit janë marrëdhëniet e Kosovës me aleatët e saj ndërkombëtarë, përfshirë SHBA-në, dhe përpjekjet e saj për t’u bashkuar me Bashkimin Evropian, të cilat i mbështet Kurti.
Ilir Deda, një komentator politik, thotë: “Është një tërmet politik që i ka shkatërruar partitë opozitare dhe ne do t’i ndiejmë pasojat e këtij rezultati për dekadën e ardhshme.”
“Kosova ka vendosur ta zëvendësojë këtë pluralizëm politik me një model qeverie shumë të fortë dhe opozite të dobët, si vendet e tjera në Ballkanin Perëndimor.”
Zgjedhjet e së dielës u zhvilluan gjatë periudhës së festave, kur diaspora e Kosovës zakonisht është në shtëpi me forcë, gjë që mund ta ketë ndihmuar Kurtin, i cili ishte kryeministër për 4 muaj në vitin 2020 dhe e ka mbajtur këtë rol vazhdimisht që nga marsi i vitit 2021. Sipas një sondazhi dalës nga Ubo Consulting, 61.7% e njerëzve nga diaspora votuan për partinë e Kurtit.
Tahir Shabani, 58 vjeç, i cili jeton në Gjermani, por është kthyer në Prishtinë, kryeqytetin e Kosovës, për të votuar, tha: “Jemi të lodhur nga kjo bllokadë 9-mujore që na ka kushtuar nerva, i ka kushtuar Kosovës miliona euro dhe ka penguar zhvillimin tonë. Me këtë rezultat ka një zgjidhje, prandaj jemi të lumtur.”
Megjithatë, të tjerë donin të shihnin ndryshime të menjëhershme pas ngërçit, veçanërisht në cilësinë e jetës, kujdesin shëndetësor dhe arsimin. Skënder Halimi, 52 vjeç, i cili votoi në Prishtinë, thotë: “Institucionet duhet të krijohen dhe shteti duhet të vazhdojë të funksionojë. Kemi shumë punë për të bërë, ashtu siç tha kryeministri. Buxheti duhet të miratohet, duhet të miratojmë marrëveshjet ndërkombëtare dhe duhet të bëhet përparim”.
Kosova shpalli pavarësinë nga Serbia në vitin 2008 me mbështetjen e SHBA-së pas luftës së viteve 1998-99 që përfundoi me një fushatë bombardimi të NATO-s kundër forcave serbe që përpiqeshin të shtypnin një kryengritje nga shumica 90% e shqiptarëve etnikë.
Pavarësisht mbështetjes ndërkombëtare, vendi me 1.6 milionë banorë ka luftuar me varfërinë, paqëndrueshmërinë dhe krimin e organizuar. Ndërsa më shumë se 100 vende e njohin shtetësinë e Kosovës, Serbia, Greqia, Spanja, Rusia dhe shumë të tjera nuk e bëjnë këtë.
Tensionet me Serbinë u përshkallëzuan në dhunë në vitin 2023 , duke bërë që BE-ja të vendoste sanksione ndaj Kosovës – pjesërisht për shkak të politikave të Kurtit kundër pakicës serbe që jeton në veri të Kosovës. Masat ka të ngjarë t’i kenë kushtuar Kosovës qindra miliona euro.
Teksa kjo dëmtoi reputacionin e Kurtit brenda dhe jashtë vendit, kur filloi fushata këtë muaj, BE tha se do të hiqte sanksionet.
Deda thotë: “Mendoj se elektorati e interpretoi këtë si një shenjë se nuk ka probleme midis qeverisë Kurti dhe perëndimit.”
