Nga Arben Malaj*
Konkluzioni në media që ne, (Serbia, Maqedonia e Veriu dhe Shqipëria ) po ecim përpara, ndërsa Kosova është vete përjashtuar mund të jetë domethënëse për një diplomat të huaj por jo për kryeministrin e Shqipërisë. Përplasjet e ashpra mediatike midis liderëve të Shqipërisë dhe Kosovës, të mbështetur nga debate mediative pro dhe kunder po krijojnë një situatë që i bën shqiptarët si në Kosovë ashtu edhe në Shqipëri më të dobët, jo më të fortë edhe per sfidat kombetare prioritare
Serbia e ka bërë publike prioritetin e strategjisë se saj kombetare dhe e ka mbeshtetur me nje buxhet miliona euro, te dedikuara vetem kundër Kosovës.
Serbia e ka përparësi të politikës së jashtme që Kosova të mos bëhet asnjehere një shtet i pavarur.Sa më shumë të zgjasë kjo situatë, aq më shumë Kosova do të marrë, sipas objektivit strategjik të politikës së jashtme serbe, formën e një krahine autonome, të cilës Serbia mund ti ofrojë çdo lloj lirie politike dhe ekonomike, por jo pavarësinë e saj.
Por Shqipëria si vendi im amë çfarë strategji kombëtar ka per Kosoven? Patjeter qe Kosova sa me pare të jetë një shtet i pavarur. Sa shteti shqiptare e ka realizuar kete prioritet strategjik deri tani?
Si po e synojnë ta arrijne disa nga udhëheqësit politikë të Kosovës statusin e një shteti të pavarur dhe të zhvilluar përballë gjithë këtyre shqetësimeve dhe pengesave reale dhe në rritje, së bashku me Shqipërinë apo vetëm?
A po krijohen perceptime jo pozitive se Shqipëria po e zbeh mandatin dhe rolin percaktues te liderve te Kosoves pe te ardhmen e e Kosoves ?
A kane te drejten legjitime, detyrimin moral por sidomos ate kushtetues, udhëheqësit që populli i Kosovës ka zgjedhur me votë të drejtpërdrejtë te perfaqesojne Kosoven drejteperdrejte dhe jo indirect, ne cdo projekt rajonal, ne cdo takim dhe ne cdo vendim marrje per te ardhmen e saj?
Jo vetem takimet e mini Schengenit po tregojne se Shqiperi edhe Kosova nuk jane të mire koordinuara.
Si mund të përfshihemi në një grindje kaq të madhe mediatike mes veti per mini Schengenin ? Kjo po ndodh kur fizikisht jemi vetem dy ore larg që të flasim drejteperdrejte dhe të sqarojmë mosperputhjet, te ulim armet e nderluftimeve mediatike por sidomos të koordinojmë prioritetet kombetare dhe perkushtimin e perbashket per to . Fatkeqesisht ajo që po ndodh jo vetem per mini-shengenin tregon se distanca qe po krijohet nga mentalitetet jo-bashkëpunuese midis vete shqiptareve, mund behet perhere e me e gjate.
I pari që duhet ta ndaloi kete nder-luftim midis qeverisë shqiptare dhe nje pjese te lidershipit politik të Kosovës është kryeministri shqiptar.
Për shumë arsye, por më e rendesishmja eshte fakti se cdo përparimi i integrimit ne rajon i perqendruar vetem apo kryesisht midis Shqipërisë dhe Serbisë, nuk mund të jetë i plote dhe as i dobishëm per rajonin nëse Kosova nuk përfaqësohet dhe integrohet drejtepërdrejte.
Kosova nuk mund të përfaqësohet nga Shqipëria. Kosova nuk mund të trajtohet si ai fëmija i vogël që vëllai i madh e terheq me force pas vetes.
Kushtet e SHBA edhe EU per Serbinë se ajo duhet te hedhi hapin e para per negociata me Kosoven per heqjen e takses, duke ndalur fushaten agresive dhe te kushtueshme diplomatike per te bllokuar dhe mundesisht per te rritur numrin e vendeve te UN qe terheqin njohjet e mepashme te Kosoves si shteti i pavarur, eshte një model konkret per diplomacinë e vakët shqiptare.
Qeveria shqiptarja nuk duhet te tregoi me gisht Kosoven si pjesa problematike te mini-Shengenit – por duhet te kushtezoi cdo bashkëpunim të mëtejshëm me Serbine me ndaljen prej saj te pengimit që Kosova të njihet dhe të konsolidohet si një shtet i pavarur.
Ndersa njohja nga vete Serbia e Kosoves si shteti i pa varur mund te kerkoj me shume kohe dhe me shume kordinim edhe midis faktoreve gjeo-strategjik ne rajon.
*Lektor për Integrimin Evropiane.
