Nga Boldnews.al
Gjykata Kushtetuese e pas-Reformës në Drejtësi nuk është një institucion që shquhet për integritet të lartë profesional, sidomos në çështjet me karakter dhe përplasje politike.
Një mori e gjatë vendimesh të trupës gjyqësore kanë favorizuar deri në skaj interesat e maxhorancës së kryeministrit Edi Rama.
Edhe në ndonjë rast sporadik, kur, vetëm në pamje, vendimet e asaj gjykate duket se nuk përputhen me interesat e shumicës socialiste, si në çështjen e mandatit të Olta Xhaçkës, Rama dhe pasuesit e tij e injorojnë dhe nuk e zbatojnë.
Në këtë klimë jo shumë normale të funksionimit të “garantëve të Kushtetutës”, vjen edhe një dorëheqje “e habitshme”.
Gjyqtarja Elsa Toska paraqiti të Enjten e kësaj jave (19 Shtator 2024) dorëheqjen. Në një fletë formati, ajo njoftoi titullaren e institucionit për vendimin e saj për largimin nga detyra, me argumentin e “arsyeve personale”. Asnjë detaj më shumë, as se cilat ishin këto arsye dhe as se përse ishin aq të forta, sa të detyronin një gjyqtar kushtetues të largohej nga detyra.
Burime zyrtare dhe jo-zyrtare nga Gjykata Kushtetuese, të kontaktuar nga “Boldnews.al”, nuk mund të japin një arsye konkrete të kësaj dorëheqjeje. Këto burime pranojnë se gjyqtarja Toska ka shmangur së fundmi pjesëmarrjen në seanca gjyqësore e më pas dorëzoi aktin e dorëheqjes, pa dhënë asnjë shpjegim, as institucional, por edhe as shoqëror.
Pa paragjykuar “arsyet personale” të gjyqtares Toska, dorëheqja e saj pa dhënë asnjë shpjegim, nuk tingëllon aspak normale për një funksionar shumë të lartë shtetëror dhe të sistemit të drejtësisë.
“Arsyet personale”, në mungesë të një motivi të qartë, mund të jenë të shumta. Mund të jenë situata të vështira shëndetësore të zyrtarit apo familjarëve të afërt. Megjithatë, në këto raste, zyrtarët nuk kanë arsye t’i fshehin. I tregojnë, marrin leje të përkohshme, ndoshta edhe të papaguar, dhe institucionet në përgjithësi i respektojnë këto lloj kërkesash, pa shkuar deri tek dorëheqja.
“Arsyet personale” mund të jenë edhe të shumë kategorive të tjera, nga më njerëzoret, e deri tek kriminalet, siç mund të jenë shantazhe të natyrave të ndryshme. Por, edhe në këto raste, zyrtari (gjyqtari në këtë rast) kanë të gjithë mjetet për ta ndjekur ligjërisht presionin që mund t’i bëhet, pa shkuar tek dorëheqja.
Përtej çdo “arsyeje personale”, dorëheqja e beftë dhe pa asnjë shpjegim e gjyqtares kushtetuese, tregon më së paku papërgjegjshmëri institucionale.
Gjyqtarja Elsa Toska u zgjodh në vitin 2019, nëpërmjet një procedure të ndërlikuar, të parashikuar në Kushtetutë pas Reformës në Drejtësi.
Procedura për përzgjedhjen e saj, ashtu si edhe për gjyqtarët e tjerë, kërkon investim disa-mujor të institucioneve të larta, si Këshilli i Emërimeve në Drejtësi dhe Kuvendi i Shqipërisë.
Me dorëheqjen e saj, sërish këto institucione duhet të ri-hapin procedurën, do të investohen sërish disa muaj, para se të përzgjidhet dhe emërohet gjyqtari që do të zëvendësojë mandatin e Elsa Toskës.
Kjo do të thotë që dorëheqja e gjyqtarit kushtetues nuk mund dhe nuk duhet të jetë siç mund të ndodh, fjala vjen në fasoneri, pasi largimi “arsyet personale”, por realisht pa arsye të paktën deri më tani, do të angazhojë një mori burimesh institucionale për të emëruar një gjyqtar tjetër.
