Departamenti Amerikan i Shtetit (DASH) ka publikuar vlerësimin më të fundit për sigurinë në Shqipëri, ku ngre shqetësime për ndikimin e vazhdueshëm të krimit të organizuar dhe korrupsionit.
Në raport theksohet se Shqipëria mban një tregues “C” në Njoftimin e Udhëtimit të DASH-it, që sinjalizon praninë e krimit të dhunshëm dhe aktivitetit të organizuar kriminal, si edhe kufizime në aftësinë e autoriteteve vendase për t’iu përgjigjur rasteve të rënda.
Sipas raportit, niveli i përgjithshëm i kriminalitetit u rrit me rreth 17% nga viti 2024 në 2025, kryesisht për shkak të shtimit të krimeve të lidhura me drogën, mashtrimet dhe armët.
DASH vlerëson se krimi i organizuar vazhdon të ketë ndikim të madh në Shqipëri. Organizatat kriminale janë të përfshira në trafik droge, pastrim parash, ryshfet, zhvatje, trafikim qeniesh njerëzore dhe prostitucion.
Raporti thekson gjithashtu se një pjesë e armëve dhe eksplozivëve të paligjshëm që qarkullojnë në Evropë kanë origjinë ose kalojnë tranzit përmes Shqipërisë.
Raporti vlerëson se korrupsioni në administratë, drejtësi dhe prokurime publike, mungesa e transparencës, si edhe ndikimi i interesave të fuqishme politike dhe ekonomike, vazhdojnë të konsiderohen pengesa serioze për forcimin e shtetit të së drejtës.
“Shqipëria ka një kuadër ligjor të fortë për të luftuar korrupsionin dhe për të parandaluar konfliktin e interesit të zyrtarëve publikë dhe politikanëve, përfshirë edhe anëtarët e familjeve të tyre. Megjithatë, investitorët e huaj përmendin korrupsionin, duke përfshirë atë në sistemin gjyqësor, në qeveri, në prokurimet publike dhe në media, mungesën e transparencës dhe konkurrencës, ekonominë e madhe informale dhe zbatimin e dobët të kontratave, si disa nga problemet më të mëdha që pengojnë mjedisin e biznesit në Shqipëri. Pandëshkueshmëria mbetet një problem serioz. Me krijimin e SPAK-ut në vitin 2019, arrestimi dhe ndjekja penale e zyrtarëve që kryejnë abuzime është në rritje; megjithatë, shumë zyrtarë, politikanë, gjyqtarë dhe persona me interesa të fuqishme biznesi ende janë në gjendje t’i shmangen ndjekjes penale. Korrupsioni vazhdon të jetë një problem serioz në qendrat e paraburgimit dhe burgjet, veçanërisht në lidhje me aksesin në punë dhe programet e posaçme të lirimit,” thuhet në raport.
PJESË NGA RAPORTI
Krimi: Kërcënim i Përgjithshëm
Shkalla e përgjithshme e krimit në Shqipëri u rrit nga viti 2024 në vitin 2025 me rreth 17%, ku faktorët kryesorë të kësaj rritjeje u raportuan si krimet që lidhen me drogën, mashtrimet dhe akuzat për armë. Krimet kundër pronës panë një rritje të vogël (rreth 3%), por grabitjet ranë me 21%, duke vazhduar një zhvendosje në të gjithë vendin drejt krimeve jo të dhunshme dhe jo konfrontuese. Krimi i dhunshëm, përfshirë vrasjet, gjithashtu ra për të pestin vit radhazi, duke u ulur me rreth 3% në vitin 2025.
Krimi i organizuar ka një ndikim të dukshëm në Shqipëri, e cila strehon një rrjet organizatash kriminale të përfshira në trafikun e drogës, zhvatjen, ryshfetin, pastrimin e parave, prostitucionin dhe trafikimin e qenieve njerëzore. Shumë nga armët dhe eksplozivët e paligjshëm të Evropës burojnë nga ose kalojnë tranzit nëpër Shqipëri, dhe autoritetet e kanë zhvendosur vëmendjen e tyre për të ndërprerë rrjetet e trafikimit të armëve.
Krimi rrugor është i zakonshëm në zonat urbane, kryesisht natën. Më të dukshmet janë vjedhjet me thyerje të banesave dhe automjeteve të pabanuara, grabitja e çantave dhe mashtrimet rrugore. Grabitjet e armatosura dhe krimet e tjera të dhunshme kundër udhëtarëve të huaj janë të rralla; nëse përballeni me sulmues të armatosur, zbatoni kërkesat e tyre.
Kanë ndodhur sulme duke përdorur pajisje të vogla shpërthyese të improvizuara (IED) dhe duke synuar individë në mosmarrëveshje të diskutueshme. Qëndroni vigjilentë kur parkoni në zona parkimi të pambikëqyrura, shmangni parkimin gjatë natës në zona të pasigurta dhe inspektoni automjetet për sende të dyshimta. Nëse gjeni diçka të çuditshme, mos e ndërhyni dhe kontaktoni menjëherë Policinë e Shtetit Shqiptar. Komuniteti i emigrantëve nuk është një objektiv specifik, megjithëse anëtarët mund të bëhen viktima për shkak të rrethanave ose afërsisë.
Krimi: Fushat Shqetësuese
Si masë paraprake sigurie për shkak të mundësisë së dhunës hakmarrëse dhe/ose raportimeve për praktika të padrejta biznesi dhe shqetësime për sigurinë, restorantet e mëposhtme janë të ndaluara për personelin e Ambasadës Amerikane:
- Juvenilja
- Kështjella Juvenilja
- Pastiçeri Venezia
- Klubi i Magjisë
Terrorizëm
Departamenti Amerikan i Shtetit e ka vlerësuar Tiranën si një vend me kërcënim të MESËM për terrorizëm të drejtuar ose që prek interesat zyrtare të qeverisë amerikane.
Nuk ka pasur një sulm të suksesshëm terrorist në Shqipëri gjatë dekadës së fundit, dhe komplotet më të fundit të parandaluara kanë qenë në vitet 2016 dhe 2018. Kërcënimi kryesor terrorist në Shqipëri është përdorimi i Shqipërisë si vend burimi ose tranziti për para ose materiale nga terroristët, si dhe potenciali për radikalizim deri në dhunë nga të kthyerit nga Siria. Kthimi i luftëtarëve të huaj nga Siria vazhdon të jetë shqetësues për shkak të pikëpamjeve të tyre më të radikalizuara, lidhjeve më të forta me grupet terroriste të njohura dhe taktikave ushtarake të fituara rishtazi. Kërcënimi terrorist në Shqipëri përfshin gjithashtu komplotet e Iranit kundër grupit të zhvendosur opozitar iranian Mujahedeen-e-Khalq (MEK). Në vitin 2018, anëtarë të celulës së Korpusit të Gardës Revolucionare Iraniane (IRGC) u arrestuan pasi komplotuan për të sulmuar një kompleks të MEK në Manez. Lufta kibernetike iraniane kundër këtij grupi në vitin 2025 çoi në një rezolutë zyrtare nga Parlamenti i Shqipërisë duke e shpallur Iranin një “ sponsor shtetëror të terrorizmit “.
Disa grupe terroriste, dhe ato të frymëzuara nga organizata të tilla, kanë ndërmend të sulmojnë qytetarët amerikanë jashtë vendit. Terroristët po përdorin metoda më pak të sofistikuara sulmi, duke përfshirë thika, armë zjarri dhe automjete për të synuar turmat. Qytetarëve amerikanë u kujtohet të qëndrojnë vigjilentë në lidhje me sigurinë e tyre personale dhe të tregojnë kujdes të veçantë në ngjarjet publike të profilit të lartë (gara sportive, tubime politike, demonstrata, ngjarje festive, tubime festive, etj.); hotele, klube dhe restorante të frekuentuara nga turistët; vende adhurimi; shkolla dhe parqe; qendra tregtare dhe tregje; dhe sisteme transporti publik (duke përfshirë metro, autobusë, trena dhe fluturime të planifikuara komerciale).
Dhuna Politike dhe Trazirat Civile
Departamenti Amerikan i Shtetit e ka vlerësuar Tiranën si një vend me kërcënim të ULËT për dhunë politike të drejtuar ose që prek interesat zyrtare të qeverisë amerikane.
Departamenti Amerikan i Shtetit nuk ka përfshirë një Tregues “U” për Trazirat Civile në Njoftimin e Udhëtimit për në Shqipëri. Trazirat civile mund të zhvillohen shpejt pa njoftim paraprak, shpesh duke ndërprerë logjistikën dhe shërbimet. Shmangni aktivitetet demonstrative, pasi edhe ato që janë planifikuar të qëndrojnë paqësore kanë potencialin të shndërrohen në të dhunshme.
Zgjedhjet/Stabiliteti Politik
Zgjedhjet në Shqipëri kanë përfshirë më parë elementë të krimit të organizuar dhe korrupsionit brenda procesit të votimit. Zgjedhjet parlamentare u mbajtën në vitin 2025 dhe dita e zgjedhjeve ishte kryesisht e qetë. Pati raportime të izoluara për parregullsi që përfshinin kandidatët dhe mbështetësit e tyre, megjithëse Komisioni Qendror i Zgjedhjeve ka thënë se raportet nuk do të ndikojnë negativisht në rezultatet e zgjedhjeve.
Pavarësisht zgjedhjeve jashtëzakonisht të qeta, një mision i përbashkët vëzhgimi nga Zyra për Institucione Demokratike dhe të Drejtat e Njeriut e Organizatës për Siguri dhe Bashkëpunim në Evropë (OSBE), Asambleja Parlamentare e OSBE-së, Asambleja Parlamentare për Këshillin e Evropës dhe Parlamenti Evropian kanë bërë thirrje për reformë gjithëpërfshirëse zgjedhore në Shqipëri. Ata vunë në dukje në mënyrë specifike se procesi zgjedhor u karakterizua nga keqpërdorimi i burimeve publike nga partia në pushtet, përdorimi i gjuhës përçarëse nga dy partitë kryesore politike, mungesa e transparencës në financimin e fushatave dhe mbulimi i pabalancuar mediatik i partive më të vogla.
Shqipëria do të mbajë zgjedhjet e ardhshme lokale në vitin 2027 dhe zgjedhjet parlamentare në vitin 2029.
Protesta dhe Demonstrata
Demonstratat dhe protestat politike janë të zakonshme në Shqipëri. Protestat janë përgjithësisht paqësore, por kanë rezultuar në dhunë në të kaluarën. Demonstratat ndryshojnë në madhësi nga disa qindra në disa mijëra pjesëmarrës dhe shpesh prishin trafikun. Një nga vendet më të shpeshta të aktivitetit protestues në vend është bulevardi kryesor i kryeqytetit, Dëshmorët e Kombit, i cili është shtëpia e shumë objekteve qeveritare, diplomatike dhe kulturore. Koktejet e Molotovit janë të zakonshme gjatë demonstratave, megjithëse ato përgjithësisht hidhen në ndërtesa dhe jo në njerëz.
Pas zgjedhjeve të vitit 2025, grupet politike të opozitës u angazhuan në protesta të rëndësishme antiqeveritare në të gjithë Tiranën. Marshime të mëdha bllokuan bulevardin Dëshmorët e Kombit të Tiranës dhe disa demonstrata përfshinë përdorimin e koktejeve Molotov dhe piroteknikëve të tjerë. Grupet qytetare gjithashtu kryen protesta ulur në zyrat qeveritare, disa prej të cilave zgjatën mbi 100 ditë.
Në vitin 2026, protesta të mëdha kishin në shënjestër një projekt turistik luksoz në ishullin e Sazanit. Tubimet filluan si demonstrata lokale mjedisore, por kur policia i shpërndau këto tubime, mijëra shqiptarë dolën në rrugë në qytetet kryesore. Protestat u rritën duke përfshirë thirrje kundër korrupsionit qeveritar dhe disa prej tyre u bënë të dhunshme.
Zbatimi i Ligjit
Korrupsioni dhe pengesat në ndarjen e informacionit midis agjencive qeveritare, koordinimi i pamjaftueshëm brenda agjencive dhe një sistem gjyqësor ende në zhvillim e sipër vazhdojnë të pengojnë përpjekjet e zbatimit të ligjit në Shqipëri. Struktura Speciale e Shqipërisë Kundër Korrupsionit dhe Krimit të Organizuar (SPAK), e cila u krijua në vitin 2019, ndjek penalisht çështjet që përfshijnë terrorizëm, korrupsion të nivelit të lartë dhe krim të organizuar. SPAK ndjek penalisht raste komplekse dhe bashkëpunon drejtpërdrejt me subjektet kryesore ndërkombëtare të zbatimit të ligjit dhe prokurorisë. Zyrat e prokurorive të rretheve në të gjithë vendin ndjekin penalisht çështjet e mbetura që nuk bien nën juridiksionin e kufizuar të SPAK. SPAK dhe shërbimet e tjera të zbatimit të ligjit në Shqipëri bashkëpunojnë gjerësisht me INTERPOL-in dhe organe të tjera ndërkombëtare të zbatimit të ligjit.
Përgjigja e Policisë
Policia ka një prani të dukshme në të gjithë Tiranën dhe qytete të tjera më të mëdha të Shqipërisë, megjithëse reagimi i tyre shpesh vonohet për shkak të burimeve dhe fuqisë punëtore të kufizuar. Policia tenton t’u përgjigjet më shpejt raporteve nga anëtarët e bashkësisë ndërkombëtare. Megjithatë, aftësia e zbatimit të ligjit për të mbrojtur dhe ndihmuar udhëtarët është e kufizuar në disa zona, veçanërisht në rajonet e largëta.
Korrupsioni dhe mungesa e burimeve brenda policisë paraqesin sfida të vazhdueshme.
Siguria Rrugore
Ngarja e automjetit mund të jetë e vështirë. Udhëtarët hasin rregullisht shoferë të pasigurt në të gjithë vendin dhe mosrespektimi i ligjeve të trafikut është i përhapur. Aksidentet rrugore janë të shpeshta dhe rezultojnë në lëndime serioze ose vdekje në mënyrë të përsëritur. Ata që zgjedhin të ngasin duhet të tregojnë shumë kujdes dhe të ngasin sa më me mbrojtje të jetë e mundur.
Në dimër, rrugët që kalojnë nëpër malet në veri të Shqipërisë mund të jenë me dëborë dhe të akullta. Përmbytjet e menjëhershme mund të ndodhin në çdo kohë, duke hapur gropa të thella dhe të gjera, veçanërisht në zonat periferike.
Të ngasësh makinën natën është e rrezikshme, me rrugë që nuk kanë ndriçim të duhur. Shmangni udhëtimet natën midis qyteteve për shkak të rrezikut të aksidenteve automobilistike. Planifikoni të arrini në destinacione para muzgut.
Në Shqipëri, mund të përdorni një patentë ndërkombëtare drejtimi vetëm për një vit dhe duhet të aplikoni për një patentë shoferi shqiptare pas një viti. Është e paligjshme të drejtoni makinën nën ndikimin e alkoolit. Policia do t’ju sekuestrojë patentën dhe automjetin nëse kapeni. Mund të merrni edhe një gjobë ose deri në gjashtë muaj burg. Është kundër ligjit të përdorni një telefon celular pa një pajisje pa duar gjatë drejtimit të makinës.
Shërbimet e karburantit dhe të riparimit janë të zakonshme në zonat e populluara, por nuk ka asistencë zyrtare në rrugë. Gomat dhe pjesët e këmbimit mund të mos jenë të disponueshme. Shërbimet e reagimit ndaj emergjencave janë të pamjaftueshme. Ekipet e ndihmës së shpejtë kanë trajnim dhe pajisje të kufizuara mjekësore. Viktimat e aksidenteve shpesh duhet të transportohen në spitalin më të afërt me makinën e një kalimtari.
Siguria e Transportit Publik
Mundësitë e transportit publik janë të kufizuara dhe zakonisht nuk rekomandohen për vizitorët. Kushtet janë të dobëta, të kufizuara dhe shërbimi i paqëndrueshëm. Autobuzët privatë udhëtojnë midis shumicës së qyteteve kryesore pothuajse ekskluzivisht gjatë ditës në orare të ndryshueshme. Transporti brenda qytetit me autobusë është përmirësuar vitet e fundit, megjithëse vjedhjet e xhepave ndodhin shpesh në autobusët publikë. Taksitë e shënuara janë të sigurta dhe rekomandohen për përdorim. Pasagjerët duhet të negociojnë një çmim përpara se të hipin në një taksi.
Shqetësime për aviacionin
Aeroporti Ndërkombëtar Nënë Tereza në Tiranë (TIA, i njohur edhe si “Rinas”) është një aeroport më i ri dhe modern. Linja ajrore rajonale të njohura fluturojnë rregullisht për në Shqipëri. Nuk ka fluturime komerciale vendase. Meqenëse nuk ka shërbim ajror komercial të drejtpërdrejtë për në Shtetet e Bashkuara nga transportuesit e regjistruar në Shqipëri, Administrata Federale e Aviacionit të SHBA-së (FAA) nuk e ka vlerësuar Autoritetin e Aviacionit Civil të qeverisë së Shqipërisë për përputhshmëri me standardet e sigurisë së aviacionit të Organizatës Ndërkombëtare të Aviacionit Civil (ICAO).
Sundimi i Ligjit, Paraburgimi Arbitrar, Ngacmimi Zyrtar, Korrupsioni dhe Transparenca
Departamenti Amerikan i Shtetit nuk ka përfshirë një Tregues “D” të Rrezikut të Paraburgimit të Padrejtë në Njoftimin e Udhëtimit për në Shqipëri. Nëse arrestoheni ose ndaloheni, kërkoni nga policia ose zyrtarët e burgut që të njoftojnë menjëherë Ambasadën Amerikane.
Ligji dhe kushtetuta ndalojnë arrestimin dhe ndalimin arbitrar dhe parashikojnë të drejtën e çdo personi për të kundërshtuar ligjshmërinë e arrestimit ose ndalimit të tij ose të saj në gjykatë. Qeveria shqiptare në përgjithësi i respekton këto ndalime, por ka pasur raste kur policia ka ndaluar persona për t’i marrë në pyetje për periudha të gjata kohore pa i arrestuar zyrtarisht.
Shqipëria ka një kuadër të shëndoshë ligjor për të luftuar korrupsionin dhe për të parandaluar konfliktin e interesit të zyrtarëve publikë dhe politikanëve, përfshirë anëtarët e familjeve të tyre. Megjithatë, investitorët e huaj përmendin korrupsionin, përfshirë atë në gjyqësor, qeveri, prokurime publike dhe media, mungesën e transparencës dhe konkurrencës, ekonominë e madhe informale dhe zbatimin e dobët të kontratave si disa nga problemet më të mëdha që pengojnë mjedisin e biznesit në Shqipëri.
Pandëshkueshmëria mbetet një problem serioz. Me krijimin e SPAK-ut në vitin 2019, arrestimi dhe ndjekja penale e zyrtarëve që kryejnë abuzime është rritur, megjithatë shumë zyrtarë, politikanë, gjyqtarë dhe persona me interesa të fuqishme biznesi janë ende në gjendje t’i shmangen ndjekjes penale.
Korrupsioni vazhdon të jetë një problem serioz në qendrat e paraburgimit, veçanërisht në lidhje me aksesin në punë dhe programet speciale të lirimit.
Shqetësime shëndetësore
Departamenti Amerikan i Shtetit nuk ka përfshirë një Tregues Shëndetësor “H” në Njoftimin e Udhëtimit për në Shqipëri.
Kujdesi mjekësor është i pamjaftueshëm në disa zona dhe shërbimet e urgjencës mjekësore janë shumë të kufizuara. Nuk ka spitale traumash jashtë Tiranës. Individët nën mbikëqyrje të vazhdueshme mjekësore duhet të konsultohen me mjekun e tyre para se të udhëtojnë. Shqipëria ka pak ambulanca. Individët e lënduar ose të sëmurë rëndë mund të kenë nevojë të marrin taksi ose automjete të tjera për në spitalin më të afërt.
Gjeni informacionin e kontaktit për shërbimet mjekësore dhe shërbimet e ambulancës ajrore në dispozicion në faqen e internetit të Ambasadës Amerikane. Departamenti Amerikan i Shtetit rekomandon fuqimisht blerjen e sigurimit shëndetësor ndërkombëtar përpara se të udhëtoni jashtë vendit. Rishikoni faqen e internetit të Departamentit Amerikan të Shtetit mbi sigurimin shëndetësor jashtë shtetit.
