Deputetja e Partisë Demokratike dhe Kryetarja e Komisionit të Medias dhe të Drejtave të Njeriut, Jorida Tabaku, ka marrë pjesë në konferencën ndërkombëtare të organizuar me rastin e 30-vjetorit të anëtarësimit të Shqipërisë në Këshillin e Europës dhe 35-vjetorit të krijimit të Komisionit të Venecias.
Duke folur në panelin kushtuar drejtësisë kushtetuese, Tabaku ka theksuar rëndësinë e ekuilibrit mes vullnetit politik dhe kontrollit juridik, duke e cilësuar këtë si “shtyllën themelore të çdo demokracie moderne”.
Sa i përket moszbatimit të vendimeve të Gjykatës Kushtetuese, Tabaku tha se ato kanë prodhuar shpesh edhe krizat politike.
“Fatkeqësisht, me gjithë reformën në drejtësi, kemi parë që Parlamenti dhe qeveria jo rrallë kanë refuzuar të zbatojnë vendimet e Gjykatës Kushtetuese. Shpesh, krizat tona politike kanë qenë produkt i mungesës së respektit ndaj vendimeve të saj, e rrjedhimisht ndaj vetë Kushtetutës”, tha Tabaku.
Ajo mori si shembull edhe rastin e deputetes Olta Xhaçka. Sipas Tabakut, mazhoranca jo vetëm shkeli ligjin, por goditi vetë rendin kushtetues dhe besimin e qytetarëve tek drejtësia.
“Parlamenti hodhi në koshin e harresës një vendim të prerë të Gjykatës Kushtetuese për heqjen e mandatit të deputetes Xhaçka, duke u angazhuar në një sërë manovrash dhe akrobacish ligjore për t’iu shmangur zbatimit të vendimit. Kjo nuk qe vetëm shkelje ligji, por goditje ndaj vetë rendit kushtetues dhe besimit të qytetarëve tek drejtësia. Por jo vetëm kaq. Detyra e Gjykatës Kushtetuese nuk është të merret vetëm me konfliktet tona politike. Ajo ka për mision të mbrojë tri vlera themelore: shtetin e së drejtës, demokracinë dhe të drejtat e njeriut”, tha Tabaku.
Tabaku theksoi se shumica politike ka zgjedhur rrugën e forcës dhe se mazhoranca ka vijuar përpjekjet për të ndikuar mbi përbërjen dhe integritetin e Gjykatës Kushtetuese.
“Por ajo që është edhe më shqetësuese është fakti se, ndonëse juristët dhe konstitucionalistët shqiptarë e dinë mirë rrugën e duhur, shumica politike zgjedh rrugën e forcës. Ajo e konsideron pushtetin si diçka që duhet zgjeruar përmes kontrollit, e jo forcuar përmes ekuilibrit.
Kështu, siç po shohim edhe këto javë, përpjekjet për të ndikuar mbi përbërjen dhe integritetin e Gjykatës Kushtetuese vazhdojnë. Ndërprerja e mandatit të një anëtari të Gjykatës Kushtetuese që ka përfaqësuar vendimet e minorancës është ndërhyrje e hapur në përbërjen e Gjykatës Kushtetuese.
Sa herë që vendimet pritet të jenë të rëndësishme, nis presioni për ndryshime, për ndërprerje mandati apo për delegjitimim të institucioneve që nuk i shërbejnë shumicës. Ky instrumentalizim dhe kjo politikë e dy standardeve përbëjnë sot rrezikun më të madh për drejtësinë kushtetuese. Sepse sa herë që shumica ka frikë nga drejtësia, kërkon t’i heqë shtyllën kurrizore Gjykatës Kushtetuese.
Ndërprerja e mandateve kushtetuese, mosrespektimi i hierarkisë institucionale për dekretet e Presidentit, apo refuzimi për të zbatuar vendime të qarta të Gjykatës janë shembuj të qartë të kësaj logjike të rrezikshme”, tha Tabaku.
