Nga Arlind Qori
Gjatë seancës së djeshme të Kuvendit të Shqipërisë Edi Rama mori pozën e Babagjyshit të Vitit të Ri që fsheh në thes “dhuratën” e bonusit të fundvitit për pensionistët shqiptarë. I vënë me shpatulla pas murit prej protestave të pensionistëve dhe Lëvizjes BASHKË, Edi Rama u shtrëngua ta rrisë bonusin, duke hamendësuar se me një gjest të tillë do të hutojë pensionistët dhe do t’i bëjë të harrojnë varfërinë e përditshme.
Nëse e zbërthejmë bonusin, ai përbën një rritje ditore pensioni prej 26 deri në 40 lekë në ditë, mesatarisht sa një çerek buke. Ky bonus as që i afrohet pragut të minimumit jetik, i cili është kushti i mbijetesës së pensionistëve. Nëse bëjmë llogaritë, vetëm në një prej dymbëdhjetë muajve të vitit (dhjetor) pensionistët shqiptarë do të përfitojnë pension që arrin standardet e minimumit jetik. Në njëmbëdhjetë muajt e tjerë do të vazhdojnë t’i shpëtojnë urisë dhe të blejnë ilaçe duke u mbështetur nga fëmijët e tyre.
Buxheti i vitit 2025 nuk parashikon as indeksim të mirëfilltë të pensioneve, por vetëm një rritje prej 1%. Ky indeksim i munguar do të përpiqet të mbulohet me hilenë e dytë të Ramës, përgatitjen e një bonusi të dytë përpara zgjedhjeve parlamentare të 2025. Pra në vend të rritjes së qëndrueshme dhe të përmuajshme të pensioneve, qeveria e Edi Ramës do të përdorë manovra propagandistike të dhurimit të disa mijëra lekëve përpara zgjedhjeve me shpresën marroke se kësisoj do t’i bëjë pensionistët të harrojnë urinë, moskujdesin shëndetësor dhe poshtërimin e përditshëm nga një shtet i korruptuar deri në palcë.
Problemet e mëdha strukturore që përftojnë në Shqipëri nivelin më të ulët të pensioneve në Evropë nuk mund të preken nga një qeveri, pushteti dhe pasurimi i të cilës bazohen te këto probleme. Së pari, korrupsioni. Në Shqipëri vidhet jashtëzakonisht shumë. Të paktën 1 miliard euro në vit avullojnë prej korrupsionit, detyrimeve fiskale të papaguara të oligarkëve dhe shpërdorimeve. Për të mos përmendur pastaj se sa para humb buxheti i shtetit nga favoret fiskale ndaj oligarkëve (ligji i investitorëve strategjikë, privilegjet e pronarëve të hoteleve me 4-5 yje, përgjysmimi i tatimit të dividendit për korporatat etj.). Një pjesë e këtyre fondeve mund të shpërndahej për pensionistët duke hedhur një hap shumë të rëndësishëm drejt vendosjes së standardit të minimumit jetik.
Nga ana tjetër, Shqipëria vuan nga një model i paqëndrueshëm zhvillimi, ku pastrohen paratë dhe puna është e zhvazhdueshme dhe e paformalizuar. Kjo bën që një numër jashtëzakonisht i lartë punëtorësh (rreth 50%) të punojë në të zezë dhe të mos i paguhen sigurimet shoqërore e shëndetësore. Kjo do t’i bëjë nesër ata vetë të moshuar pa pension dhe nuk kontribuon për pensionet e të moshuarve të sotëm. Qeveria e Edi Ramës ka kapitulluar përpara informalitetit në punë, e korruptuar dhe e paaftë siç është.
Po kjo qeveri nuk ka asnjë ide për zhvillimin e qëndrueshëm të ekonomisë, çka del në pah nga rënia e prodhimit bujqësor dhe industrial, sektorë kyç këta të zhvillimit të qëndrueshëm. Rënia e bujqësisë dhe industrisë prodhon numrin më të lartë të emigrantëve, çka e rëndon edhe më shumë skemën e pensioneve.
Marrë parasysh të gjitha këto probleme, as pensionistët dhe as ekonomia shqiptare nuk mund të dalin nga varfëria dhe kriza strukturore nëse shteti shqiptar nuk vendoset në shtyllat e zhvillimit të qëndrueshëm, kujdesit social dhe sundimit të ligjit. Lëvizja BASHKË ka programin qeverisës, guximin politik dhe kapacitetin intelektual për ta transformuar Shqipërinë.
Ne do të jemi përditë në krah të pensionistëve, punëtorëve, profesionistëve të shtresës së mesme, të rinjve, sipërmarrësve të vegjël, bujqve, grupeve të margjinalizuara dhe çdo qytetari të ndershëm, të drejtat dhe cilësia e jetës së të cilëve bazohen te shpresa për një ndryshim të madh. Po ashtu do të vazhdojmë të organizohemi me pensionistët dhe qytetarët për të organizuar protesta për drejtësi shoqërore.
Shihemi në protestën e ardhshme!
