Forcat izraelite goditën Rafahun në Gazën jugore me tanke dhe artileri të shtunën, disa orë pasi presidenti amerikan Joe Biden tha se Izraeli po ofronte një udhërrëfyes të ri drejt një armëpushimi të plotë.
Menjëherë pas njoftimit të Biden, kryeministri izraelit Benjamin Netanyahu këmbënguli se vendi i tij do të vazhdojë luftën derisa ajo të ketë arritur të gjitha qëllimet e saj.
Ai e përsëriti këtë qëndrim të shtunën, duke thënë se “kushtet e Izraelit për t’i dhënë fund luftës nuk kanë ndryshuar: shkatërrimi i aftësive ushtarake dhe qeverisëse të Hamasit, lirimi i të gjithë pengjeve dhe sigurimi që Gaza të mos përbëjë më kërcënim për Izraelin”.
Hamasi, ndërkohë, tha se “e sheh pozitivisht” planin izraelit të paraqitur nga Biden.
Do të shihte gjithashtu “lirimin e një numri pengjesh… në këmbim të lirimit të qindra të burgosurve palestinezë”.
Izraeli dhe palestinezët më pas do të negociojnë për një armëpushim të qëndrueshëm – por armëpushimi do të vazhdojë për sa kohë që bisedimet janë në vazhdim, tha Biden.
Udhëheqësi amerikan i kërkoi Hamasit të pranojë ofertën izraelite.
“Është koha që kjo luftë të përfundojë, të fillojë e nesërmja”, tha ai.
Sekretari amerikan i Shtetit Antony Blinken thirri homologët e tij nga Jordania, Arabia Saudite dhe Turqia të premten për të nxitur marrëveshjen.
Shefi i OKB-së Antonio Guterres “shpreson fuqishëm” se zhvillimi i fundit “do të çojë në një marrëveshje nga palët për paqe të qëndrueshme”, tha zëdhënësi i tij Stephane Dujarric.
Ministrja e Jashtme gjermane Annalena Baerbock tha se oferta “siguron një paraqitje të shkurtër shprese dhe një rrugë të mundshme për të dalë nga bllokimi i luftës”, ndërsa shefja e BE-së Ursula von der Leyen mirëpriti një qasje “të ekuilibruar dhe realiste” për t’i dhënë fund gjakderdhjes.
Arabia Saudite theksoi “mbështetjen e saj për të gjitha përpjekjet që synojnë një armëpushim të menjëhershëm” dhe tërheqjen e trupave izraelite.
Ndërkohë, Indonezia tha se ishte e gatshme të dërgonte “forca të rëndësishme paqeruajtëse” dhe personel mjekësor në Gaza nëse arrihet një armëpushim.
Por Netanyahu kundërshtoi paraqitjen e Bidenit të asaj që ishte në tryezë, duke këmbëngulur të premten se kalimi nga një fazë në tjetrën ishte “i kushtëzuar” dhe i krijuar për të lejuar Izraelin të ruajë qëllimet e tij të luftës.
“Kryeministri autorizoi ekipin negociator për të paraqitur një plan për arritjen (kthimin e pengjeve), ndërsa këmbënguli se lufta nuk do të përfundojë derisa të arrihen të gjitha qëllimet e saj”, tha zyra e Netanyahut.
“Përshkrimi i saktë i propozuar nga Izraeli, duke përfshirë kalimin e kushtëzuar nga faza në fazë, i lejon Izraelit të ruajë këto parime.”
Udhëheqësi i opozitës izraelite Yair Lapid tha se qeveria “nuk mund të injorojë fjalimin e rëndësishëm të Bidenit” dhe duhet të pranojë marrëveshjen e propozuar duke u zotuar të mbështesë Netanyahun nëse partnerët e tij të koalicionit të ekstremit të djathtë tërhiqen për këtë.
“I kujtoj Netanyahut se ai ka rrjetën tonë të sigurisë për një marrëveshje pengjesh,” tha Lapid të shtunën në platformën e mediave sociale X.
Izraeli dërgoi tanke dhe trupa në Rafah në fillim të majit, duke injoruar shqetësimet për sigurinë e civilëve palestinezë të zhvendosur të strehuar në qytet në kufirin egjiptian.
Të shtunën, banorët raportuan zjarr tankesh në lagjen Tal al-Sultan në perëndim të Rafahut, ndërsa dëshmitarët në lindje dhe qendër të Rafahut përshkruan granatimet intensive.
“Nga orët e hershme të natës deri sot në mëngjes, bombardimet ajrore dhe artilerie nuk janë ndalur për asnjë moment”, tha për AFP një banor nga Rafah perëndimor në kushte anonimiteti.
“Ka një numër snajperësh pushtues (izraelitë) në ndërtesat e larta që mbikëqyrin të gjitha zonat e Tal al-Sultan… duke e bërë situatën shumë të rrezikshme”, shtoi banori.
Pati gjithashtu granatime dhe të shtëna me armë nga ushtria izraelite në qytetin e Gazës, në veri të territorit, tha një reporter i AFP.
Para fillimit të ofensivës së Rafahut, Kombet e Bashkuara thanë se deri në 1.4 milionë njerëz ishin strehuar në qytet.
Që atëherë, një milion janë larguar nga zona, ka thënë agjencia e OKB-së për refugjatët palestinezë, UNRWA.
Konfiskimi izraelit i vendkalimit Rafah ka ngadalësuar më tej dërgesat sporadike të ndihmave për 2.4 milionë banorët e Gazës dhe ka mbyllur në mënyrë efektive pikën kryesore të daljes nga territori.
Blinken pranoi të premten se situata humanitare ishte “e rëndë” pavarësisht përpjekjeve të SHBA për të sjellë më shumë ndihmë.
Al-Qahera News, i lidhur me shtetin egjiptian, tha se Kajro do të presë një takim me zyrtarë izraelitë dhe amerikanë sot për të diskutuar rihapjen e kalimit Rafah.
Programi Botëror i Ushqimit tha se jeta e përditshme ishte bërë “apokaliptike” në pjesë të Gazës jugore.
Në Gazën veriore, dëshmitarët thanë se pas kryerjes së një operacioni tre-javor në qytetin Jabalia dhe kampin e tij fqinj të refugjatëve, trupat kishin urdhëruar banorët e Beit Hanun aty pranë që të evakuoheshin përpara një sulmi të afërt.
Në qytetin Jabalia, Belal al-Kahlot tha se nuk kishte mbetur asgjë nga dyqani i tij pas operacionit izraelit.
“Gjithçka është hi,” tha ai AFP.
