Banka Europiane për Rindërtim dhe Zhvillim (BERZH) ka rishikuar sërish në ulje pritshmëritë për rritjen ekonomike të Shqipërisë, vetëm një muaj pas zhvlerësimit të parë. Rishikimi u bë në kuadër të ngadalësimit të gjithë rajonit të BERZH, me 0.6 pikë përqindje, që reflekton pasojat e luftës në Ukrainë dhe shqetësimeve inflacioniste.
Banka, në raportin e fundit “Rikthimi i çmimeve të larta: Përballja me ushqimin dhe energjinë e shtrenjtë”, publikuar sot, pret që ekonomia shqiptare të rritet me 3%, me një ulje prej 0.3 pikë nga vlerësimi i fundit i marsit. Në mars BERZH priste që ekonomia e Shqipërisë të zgjerohej me 3.3% në vitin 2022, duke u ulur me 0.4 pikë përqindje, në krahasim me projeksionin e muajit nëntor. Në total, tashmë BERZH pret që rritja ekonomike e vendit të jetë 0.7 pikë përqindje më e ulët sesa në Nëntor, kur parashikohej një rimëkëmbje e shpejtë pas pandemisë.
Në pjesën për Shqipërinë, BERZH thekson: “Ekonomia pritet të arrijë një rritje më të ngadaltë në vitin 2022 pas një rikuperimi të fortë në 2021, kur PBB-ja u rrit me rreth 8.5 për qind, si pasojë e rritjes së turizmit dhe rimëkëmbjes së kërkesës së brendshme. Rritja e fuqishme e investimeve u mbështet nga rindërtimi publik i lidhur me tërmetet. Mjedisi makroekonomik mbetet kryesisht i qëndrueshëm; inflacioni u rrit në 5.7 për qind me bazë vjetore në mars 2022 duke reflektuar rritjen globale të çmimeve të mallrave, por ndërsa ka kaluar objektivin e bankës qendrore prej 3 për qind, ai mbetet më i ulët se në shumicën e ekonomive rajonale.
Banka e Shqipërisë rriti normën bazë të politikës monetare nga 0.5 për qind në 1 për qind në fund të marsit 2022. Sektori bankar mbetet i mirëkapitalizuar dhe likuid, me rritje të fortë të kredisë në dy muajt e parë të vitit dhe kredi me probleme. në nivelet më të ulëta që nga viti 2014.
Ndërkohë, buxheti po ndien ndikimin e krizës energjetike për shkak të importeve të mëdha të energjisë elektrike me çmime dukshëm më të larta. Qeveria është gjithashtu nën presion për të mbështetur familjet në dritën e rritjes së çmimeve dhe frikës nga mungesa e ushqimit. Ndërsa lidhjet e drejtpërdrejta ekonomike dhe financiare me Ukrainën dhe Rusinë janë të papërfillshme, pasiguria e lartë rreth luftës dhe pasojave të saj ekonomike, një ngadalësim i pritshëm në tregjet europiane dhe rritja e çmimeve të ushqimit dhe energjisë përbëjnë të gjitha rreziqe serioze ndaj perspektivës dhe pritet të ngadalësojë rritjen afatshkurtër. GDP pritet të rritet me 3.0 për qind në 2022 dhe 3.3 për qind në 2023”.
Nën dritën e zhvillimeve të reja të pasojave të luftës Rusi-Ukrainë dhe rritjes së ndjeshme të çmimeve, të gjitha institucionet ndërkombëtare kanë rishikuar në ulje rritjen ekonomike të vendit. Më pesimiste deri tani është Fondi Monetar Ndërkombëtare, që pret që ekonomia shqiptare të zgjerohet me vetëm 2%, nga 4.5% që ishte parashikimi në muajin tetor./ Monitor
