Nga Marcus Tanner, BalkanInsight
Ka kaq shumë gjëra që po digjen tani – nga instalimet qeveritare dhe ushtarake në Iran te hotelet luksoze, konsullatat amerikane dhe puset e naftës në Gjirin Persik – dhe, këtu në Britani, edhe Partia jonë në pushtet, Laburiste.
Në filmin klasik të vitit 1974 ‘The Towering Inferno’, një grup mysafirësh guximtarë vrapojnë poshtë boshtit të ashensorit për t’u shpëtuar flakëve që përfshijnë një ndërtesë të lartë, ndërsa ajo shembet në një grumbull të shkrirë si llavë. Një version i këtij filmi katastrofik duket se po zhvillohet brenda Partisë Laburiste, ku një stuhi politike po shpërthen – e nxitur pjesërisht nga një zgjedhje e pjesshme e fundit në Mançester – duke bërë që disa deputetë të shqetësuar të mendojnë për arratisje drejt një dere daljeje të shënuar “Green”.
Për ta përmbledhur: një zonë që më parë ishte një bastion i hekurt i Laburistëve – një vend ku votuesit dikur thoshin se “do të votonin edhe për një qen nëse do të ishte kandidati i Laburistëve” – ra me një humbje dërrmuese në duart e Partisë së Gjelbër, një forcë populiste e majtë në rritje. Laburistët jo vetëm që humbën këtë votim simbolik; ata ranë në mënyrë poshtëruese në vendin e tretë, pas partisë së ekstremit të djathtë Reform.
Të gjithë sytë tani janë te zgjedhjet vendore të majit, ku pritet pothuajse me siguri një disfatë e rëndë për Laburistët, ndërsa si të Gjelbrit ashtu edhe Reform mund të bëjnë hapa të mëdhenj përpara, gjë që mund të nxisë një sfidë për udhëheqjen e kryeministrit Keir Starmer. A do ta shmangë një grusht shteti i minutës së fundit brenda partisë së përçarë kolapsin e saj? Ende nuk dihet.
Ndërsa një luftë civile politike përfshin të majtën, zemërimi dhe frustrimi përfshin të djathtën. Partia Reform ishte mjaft e sigurt për fitore në zgjedhjen e fundit të pjesshme – derisa votues myslimanë të brezit të dytë, kryesisht me origjinë pakistaneze, e shkatërruan atë plan duke votuar në bllok për të Gjelbrit.
Tani Reform përballet me një skenar makthi: votues myslimanë me prejardhje migrante që votojnë së bashku me të ashtuquajturit “progresistë urbanë” nën flamurin e të Gjelbërve në zgjedhjet vendore dhe në zgjedhjet e ardhshme të përgjithshme, kryesisht për të mbajtur Reform jashtë pushtetit.
Tabloidët e djathtë kanë shpërthyer në zemërim, duke fajësuar humbjen për mashtrim elektoral me “votim familjar” (pra burra që shoqërojnë në mënyrë të paligjshme gratë në kabinat e votimit) dhe për “votues të huaj” – që në thelb duket se do të thotë myslimanë. Udhëheqësi i Reform, Nigel Farage, ka kërkuar ndalimin e këtyre votuesve “të huaj”, një thirrje e përqafuar menjëherë nga media mbështetëse si ‘Daily Mail’.
Të shkretët lexues të ‘Daily Mail’! Çdo mëngjes duhet të përballen me kaq shumë armiq – nga myslimanët te “tradhtari” Starmer, studentët e majtë, aktivistët pro-Palestinës, progresistët urbanë dhe “parazitët” e ndihmës sociale – lista vetëm sa zgjatet.
Por gjithmonë ka vend për më shumë armiq në botën e tabloideve britanike – veçanërisht nga pjesa e tyre më pak e preferuar e Evropës, Ballkani. Ata kanë prej kohësh një interes obsesiv për bandat kriminale ballkanike që bëjnë kërdinë në Britani, veçanërisht ato nga Shqipëria.
Megjithatë, së fundmi ‘Daily Mail’ zbuloi një markë të re intriguese kriminelësh ballkanikë – hajdutë çokollate.
“Bandat e pamëshirshme kriminale rumune janë pas një epidemie vjedhjesh të çokollatës nga dyqanet e rrugëve kryesore britanike,” shpallte një titull që për arsye të paqarta lidhi bandat rumune me vjedhjen misterioze të 200 mijë vezëve të çokollatës ‘Cadbury Crème Egg’, mes produkteve të tjera.
“Hetimet e ‘Daily Mail’ kanë zbuluar lidhje mes vjedhjes së çokollatës dhe bandave të krimit të organizuar që veprojnë në Britani dhe në Evropën Lindore, veçanërisht në Rumani,” raportonte gazeta – pa dhënë shumë detaje konkrete. Artikulli shoqërohej me një foto të një çokollate të madhe ‘Cadbury’s Dairy Milk Oreo’ – me sa duket pikërisht ajo që këta hajdutë ballkanikë kërkojnë.
Pse kriminelët rumunë do të vinin nga Bukureshti në Londër vetëm për të vjedhur çokollatë mbetet një pyetje. Në fund të fundit janë çokollata, jo ar. Ndoshta rumunët nuk i rezistojnë dot shijes së ‘Cadbury’.
Megjithatë ‘Daily Mail’ ka ndjenja të përziera për Rumaninë. Shpesh promovon pronat rurale të Mbretit Charles në Transilvani dhe këtë javë e përshkroi kryeqytetin Bukuresht si një “Paris i vogël”, të njohur për “sharm mesjetar” – çka është e çuditshme, pasi Bukureshti ka shumë pak ndërtesa mesjetare. Ndoshta e ngatërruan me Pragën.
Kontrabandistët e cigareve në TikTok
Kriminelët shqiptarë që bëjnë kërdinë në Britani janë një temë shumë më e njohur për tabloidët. Javën e kaluar mësuam, sërish nga ‘Daily Mail’, se “bandat shqiptare po e përmbytin Britaninë me cigare ilegale”.
“Një hetim i ‘Daily Mail’ gjeti shumë faqe në TikTok dhe Facebook në gjuhën shqipe që ofrojnë cigare nga marka të mëdha si Marlboro për klientët në Britani,” raportoi gazeta. Dhe, në rast se e kishim harruar, na kujtoi gjithashtu se “grupet shqiptare tashmë kontrollojnë pjesën më të madhe të tregut të kokainës në Britani”.
Këta gangsterë thuhet se shesin cigare përmes Facebook, TikTok dhe Instagram, duke ofruar marka që zakonisht shiten për 17 paund në dyqanet britanike vetëm për gjashtë ose shtatë paund.
Rritja e madhe e taksave të duhanit në vitet e fundit, e synuar për t’i larguar njerëzit nga pirja e duhanit, ka krijuar gjithashtu një treg të madh të zi për cigaret ilegale në Britani. Megjithatë burime policore thonë se lojtarët më të mëdhenj në këtë treg janë kurdë dhe kinezë, jo shqiptarë.
Edhe ‘Daily Express’, rivali më i vogël por po aq i zhurmshëm i ‘Daily Mail’, pëlqen t’u kujtojë lexuesve skandale që përfshijnë kriminelë shqiptarë. “Krimineli shqiptar i deportuar dy herë feston 10 vjet në Britani me një festë shampanje”, raportoi së fundmi.
“Një kriminel shqiptar i karrierës punësoi valltare burleske për një festë të mbushur me shampanjë për të festuar 10 vjet qëndrimi në Britani pavarësisht se ishte urdhëruar të largohej”, raportoi *Express*, për Dorian Pukën, 29 vjeç, i cili ka kryer dy dënime me burg në Britani për grabitje dhe është deportuar dy herë, vetëm për t’u futur sërish kontrabandë.
Mesazhe të përziera për Shqipërinë
Historitë e tabloideve për kriminalitetin shqiptar shpesh gjejnë jehonë edhe në gazetën më serioze por po aq të djathtë ‘Telegraph’, e cila së fundmi raportoi se shqiptarët që punojnë ilegalisht në Britani po marrin udhëzime në TikTok nga shqiptarë të tjerë se si të shmangin kontrollet e policisë.
“Shqiptarët po përdorin TikTok për t’u treguar punëtorëve ilegalë si të pengojnë kontrollet e Home Office në biznese,” raportoi gazeta.
Në realitet, megjithatë – larg botës së tabloideve – qeveria britanike është relativisht efikase në deportimin e kriminelëve shqiptarë, thjesht sepse kjo është relativisht e lehtë sipas marrëveshjeve ekzistuese me Tiranën.
Sipas Home Office në shkurt, “shtetasit shqiptarë përbënin një të katërtën (2,440) e të gjitha kthimeve të detyruara në 12 muajt e fundit. Numri i kthimeve të detyruara të shtetasve shqiptarë u rrit pas nënshkrimit të Komunikatës së Përbashkët MB-Shqipëri në dhjetor 2022, e cila ishte një përgjigje ndaj numrit të madh të mbërritjeve të shqiptarëve me varka të vogla në vitin 2022”.
Dhe jo të gjitha mediat britanike e kanë gjithmonë me shqiptarët. Ka edhe përshkrime shumë më pozitive në rubrikat e turizmit dhe faqet e udhëtimeve, disa prej të cilave po e promovojnë Shqipërinë si “Kroacia e re”.
Saga Holidays, që synon kryesisht turistë të moshuar, e renditi Shqipërinë së fundmi në vendin e katërt mes “shtatë destinacioneve që duhen vizituar në 2026”.
“Vendet kryesore përfshijnë plazhet dhe ujërat bruz të Ksamilit (që mund të vizitohen me traget nga Korfuzi); Beratin, i njohur si ‘Qyteti i një mijë dritareve’ për arkitekturën e tij osmane dhe shqiptare; dhe kryeqytetin, Tiranën,” shkruante Saga.
Megjithatë, duke pasur parasysh ndjenjën e përgjithshme britanike të rënies së ngadaltë dhe varfërimit, kostoja ishte natyrisht një faktor kryesor. “Shqipëria është aktualisht një nga vendet më të lira në Evropë. Vizitojeni për akomodim, ushqim dhe transport të përballueshëm,” theksonte Saga.
