Gjermania po përballet me një mungesë të madhe të punëtorëve të kualifikuar — nga infermierët te specialistët e IT-së. Por Gjermania ka probleme të mëdha madje edhe politike.
Në një klasë në Chennai të Indisë, rreth 20 infermierë po mësojnë gjermanisht me një shpejtësi të madhe. Ato kanë gjashtë muaj për të mësuar gjuhën në mënyrë që të mund të punojnë në Gjermani.
Ramalakshi, njëra prej tyre, thotë se nuk ishte e lehtë për familjen e saj të paguante mijëra euro që ajo të përfundonte shkollimin në infermieri. Tani, ajo ndjen nevojën për t’i shlyer këto investime.
“Qëllimi im është të punoj jashtë vendit. Dua të siguroj jetesën financiare për familjen time dhe të ndërtoj një shtëpi për veten time”, tha ajo për DW.
Qeveria e shtetit jugor indian të Tamil Nadu po financon kursin e gjuhës për të ulur papunësinëdhe për t’u dhënë familjeve në disavantazh një shans në tregun global të punës. Agjencitë private më pas lidhin infermierët indianë me punëdhënës potencialë.
Nevojiten qindra mijëra punëtorë të kualifikuar
Gjermania po kërkon me dëshpërim punëtorë të kualifikuar, ndërsa e ashtuquajtura gjeneratë “baby boomer” del në pension në vitet e ardhshme, ndërsa shumë pak fëmijë po lindin.
Spitalet kanë mungesë infermierësh, shkollat kanë mungesë mësuesish dhe sektori i IT-së po kërkon programues.
Ekonomistët në Institutin për Kërkime të Tregut të Punës (IAB) në Nuremberg vlerësojnë se Gjermaniaduhet të tërheqë 300,000 punëtorë të kualifikuar çdo vit vetëm për të ruajtur status quo-në.
Pa ta, gjermanët do të duhej të punonin më gjatë, të dilnin në pension më vonë – ose thjesht të ishin më të varfër, tha për DW studiuesi i IAB, Michael Oberfichter.
Refugjatët – punëtorë të kualifikuar
Sipas shifrave të fundit nga Zyra Federale për Migracionindhe Refugjatët, rreth 160,000 të huaj me leje qëndrimi janë të regjistruar si punëtorë të kualifikuar.
Por zyra është gjithashtu përgjegjëse për përpunimin e kërkesave për azil të miliona refugjatëve që kanë mbërritur në Gjermani vitet e fundit për shkak të luftërave dhe konflikteve, si ato në Siri dhe Ukrainë. Për shkak të mungesës së digjitalizimit, burokracia gjermane është e ngadaltë.
Rritja e ndjeshme e numrit të refugjatëve dhe dështimi i qeverisë për t’i integruar ata në tregun e punës çuan në pakënaqësi në rritje me politikat e migracionit dhe mbështetje në rritje për partinë e ekstremit të djathtë kundër emigrantëve, Alternativa për Gjermaninë (AfD).
Roli i “punëtorëve mysafirë”
Pas Luftës së Dytë Botërore, Gjermania përjetoi një bum ekonomik që përshkruhet edhe sot si një “mrekulli ekonomike”.
Gjatë viteve 1950, 1960 dhe fillimit të viteve 1970, ekonomia u rrit aq shpejt sa demokracia e re kishte nevojë për punëtorë nga jashtë.
Gjermania lidhi marrëveshje zyrtare punësimi me vende të tilla si Italia, Greqia, Turqia, Jugosllavia dhe të tjera për të siguruar një fluks të qëndrueshëm punëtorësh.
Deri në vitin 1973, kur kjo politikë u hoq gradualisht, 14 milionë njerëz kishin ardhur për të punuar në Gjermani. Ata u quajtën “gastarbeiter” (punëtorë mysafirë) sepse qeveria supozonte se ata do të ktheheshin në shtëpi pas disa vitesh. Megjithatë, shumë qëndruan për të jetuar në Gjermani.
Pengesa burokratike
Pavarësisht nevojës për punëtorë, migrantët përballen sot me pengesa të shumta në tregun e punës. Pas diplomimit në universitet në Gjermani, Zara nga Irani nuk u lejua të punonte në fillim.
“Kaloi pothuajse një vit derisa mora një takim për të ndryshuar vizën time studentore në një vizë pune”, tha ajo.
Zara flet rrjedhshëm gjermanisht, jep mësim në universitete dhe bën kërkime studimore. Megjithatë, pas më shumë se gjashtë vitesh në vend, ajo ende nuk ka marrë një leje pune të përhershme dhe duhet të raportojë tek autoritetet sa herë që ndërron punë.
“Ndonjëherë e pyes veten: a dua të jetoj këtu?” thotë ajo, duke pyetur veten nëse duhej të kishte shkuar në Kanada si disa miq të saj që ndërkohë kanë marrë shtetësinë kanadeze që atëherë. “Ende duhet të kaloj nëpër të gjitha këto pas gjashtë vitesh e gjysmë.”
Avokati i migracionit me bazë në Këln, Björn Maibaum, thotë se Zara nuk është një rast i izoluar. “Për fat të keq, është e njëjta gjë në të gjithë Gjermaninë”, tha ai për DW.
Zyra e tij trajton rreth 2,000 raste të tilla në vit, duke u përpjekur të përshpejtojë procedurat. Klientët përfshijnë “mjekë, infermierë, inxhinierë, shoferë kamionësh”.
Problemi kryesor, thotë ai, është se autoritetet e imigracionit kanë mungesë stafi, kështu që aplikantët presin “për muaj ose edhe një vit”.
“Është thjesht frustruese. Dhe ky nuk është mesazhi që duam t’i dërgojmë botës. Ne po konkurrojmë për punëtorë.”
Qëndrimet ndaj të huajve si problem
Kayalvli Rajavil viziton pacientët në klinikën BDH në Valendar. Spitali specializohet në rehabilitimin neurobiologjik, duke i ndihmuar pacientët të shërohen.
Rajavil ka qenë në Gjermani vetëm disa muaj. “Gjuha gjermane ishte veçanërisht e vështirë për mua në fillim. Por shefi dhe kolegët e mi kanë qenë shumë të dobishëm për mua dhe të tjerët, ata na respektojnë”, tha ajo për DW.
Ajo është një nga rreth 40 infermieret nga India dhe Sri Lanka që janë punësuar vitet e fundit – kryesisht përmes agjencive që i faturojnë klinikës midis 7,000 dhe 12,000 euro për vendosje të suksesshme.
Jörg Bibrak, kreu i stafit të infermierisë, thotë se për shtetasit e Indisë që duan të punojnë këtu, problemi është qëndrimi ndaj të huajve në Gjermani, veçanërisht incidentet raciste.
“Na pyesin gjithnjë e më shumë për zhvillimet politike, duke përfshirë parti të ndryshme”, tha ai për DW, duke shtuar se është gjithnjë e më e vështirë të bësh që punonjësit e rinj nga jashtë të ndihen të mirëpritur.
Malli për shtëpinë, problemet familjare dhe përshtatja me një kulturë të re janë sfida shtesë që shpesh i pengojnë punëtorët e huaj të qëndrojnë përtej kontratës së zakonshme dyvjeçare.
Si ta përshpejtojmë procesin?
Për të mbetur konkurrues në garën globale për infermierë nga India, klinika BDH tani po ofron një program trajnimi profesional për indianët e rinj që sapo kanë mbaruar shkollën e mesme.
Kjo do të përshpejtonte rekrutimin – i cili zakonisht zgjat deri në nëntë muaj – dhe do të shmangte njohjen e ndërlikuar të kualifikimeve të huaja, e komplikuar më tej nga rregulla të ndryshme në 16 landet federale të Gjermanisë.
Bibrak beson se shërbimet e migracionit duhet të jenë “më të shpejta” ndërsa ligjet më të përshtatshme për ta bërë Gjermaninë “më tërheqëse” për talentet e reja.
“Të gjithë thonë se kemi nevojë për punëtorë të kualifikuar. Por ne jemi ende larg një kulture mikpritëse ku gjithçka shkon pa probleme.”/DW
