Ndodh për herë të parë brenda dekadës/ Në Shqipëri, vdekjet e meshkujve, më të larta se lindjet gjatë 2020-ës

Për herë të parë përgjatë dekadës së fundit, në vitin 2020, numri i vdekjeve të meshkujve tejkaloi numrin e lindjeve. Referuar të dhënave të INSTAT të përpunuara nga “Open Data”, u shënuan 107 vdekje për çdo 100 lindje. Te femrat ndërkohë, raporti është 89 vdekje për 100 lindje.

Gjatë dekadës së fundit, 2020-a shënon precedent të ri për sa i përket numrit më të lartë të vdekjeve se lindjeve për një gjini.

Lindjet në rënie, rritet vdekshmëria

Në këtë dhjetëvjeçar, çdo vit kanë lindur mesatarisht 32 216 persona. Viti 2014 ka numrin më të madh të lindjeve me 35 760, ndërsa viti 2020 shënon numrin më të ulët me 28 075 lindje. Prej vitit 2014, trendi i lindjeve vjen në rënie dhe pakësohet gradualisht. Raporti femra-meshkuj në lindje është gjithmonë në favor të meshkujve. Shqiptarëve u lindin çdo vit 3 deri 5 pikë % më shumë bebe meshkuj se femra. Rritja me bazë vjetore për totalin e lindjeve sikurse edhe për gjinitë, ka shënuar rënie të vazhdueshme të theksuara pas 2015.

Në ndryshim me lindjet, vdekjet raportohen në rritje gjatë viteve të fundit, ku 2020 shënon numrin më të lartë për Totalin sikurse për secilin Grup Gjinor. Viti 2020 reflekton edhe situatën dhe humbjet për shkak të pandemisë Covid -19, drejtpërdrejt nga sëmundja apo edhe nga pasoja të saj dhe pasoja të një shërbimi shëndetësor të ndikuar nga rrethanat e krijuara në Pandemi. Në vitin 2020 numri total i vdekjeve shënoi 27 605 raste, ku 12 101 janë femra dhe 15 504 janë meshkuj. Humbjet janë më të mëdha në Meshkuj ku shënohen 56.2% e vdekjeve kundrejt 43.8% për grupin Femra. Numri mesatar i vdekjeve në vend gjatë 10 viteve është 21 936. Viti 2020 ka kapërcyer me 6 669 më shumë se mesatarja e dhjetëvjeçarit.

Shtesa e Popullsisë në rënie

Shtesa e Popullsisë, Diferenca lindje-vdekje, gjatë dhjetëvjeçarit tregon rënie. Në rastin e grupit gjinor meshkuj në vitin 2020 u shënuar rezultat negativ, ç’ka flet për pakësim. Nëse në fillim të dhjetëvjeçarit shtesa natyrore si diferencë mes lindje dhe vdekje shënonte 14 273, në vitin 2020 shtesa e popullsisë sipas të dhënave të regjistrit civil publikuar nga INSAT është vetëm 470. Për fat të keq Grupi Gjinor Meshkuj ka pakësim me 1 018 vdekje më shumë se lindje. Në vite dy grupet gjinore kanë qenë në një trend të ngjashëm sa i takon shtesës së popullsisë. Treguesit e vitit 2020 dëshmojnë se Meshkujt janë fatalizuar më shumë nga Pasojat e Covid-19. Ndërkohë femrat edhe pse kanë shënuar rënie në treguesin e shtimit natyror, lindjet vazhdojnë të mbetën më të larta se vdekjet.

LEXO EDHE  A duhet të mburremi ende me luftën heroike dhe 28 mijë yje që shndërrijnë për çdo km katror?

Në ndryshim me Lindjet, Vdekjet raportohen në rritje gjatë viteve të fundit, ku 2020 shënon numrin më të lartë për Totalin sikurse për secilin Grup Gjinor. Viti 2020 reflekton edhe situatën dhe humbjet për shkak të pandemisë Covid -19, drejtpërdrejt nga sëmundja apo edhe nga pasoja të saj dhe pasoja të një shërbimi shëndetësor të ndikuar nga rrethanat e krijuara në Pandemi. Në vitin 2020 numri total i vdekjeve shënoi 27 605 raste, ku 12 101 janë femra dhe 15 504 janë meshkuj. Humbjet janë më të mëdha në Meshkuj ku shënohen 56.2% e vdekjeve kundrejt 43.8% për grupin Femra. Numri mesatar i vdekjeve në vend gjatë 10 viteve është 21 936. Viti 2020 ka kapërcyer me 6 669 më shumë se mesatarja e dhjetëvjeçarit.

Shtesa e Popullsisë, Diferenca Lindje Vdekje, gjatë dhjetëvjeçarit tregon rënie. Në rastin e grupit gjinor meshkuj në vitin 2020 u shënuar rezultat negativ çka flet për pakësim. Nëse në fillim të dhjetëvjeçarit shtesa natyrore si diferencë mes lindje dhe vdekje shënonte 14 273, në vitin 2020 shtesa e popullsisë sipas të dhënave të regjistrit civil publikuar nga INSAT është vetëm 470. Për fat të keq Grupi Gjinor Meshkuj ka pakësim me 1 018 vdekje më shumë se lindje. Në vite dy grupet gjinore kanë qenë në një trend të ngjashëm sa i takon shtesës së popullsisë. Treguesit e vitit 2020 dëshmojnë se Meshkujt janë fatalizuar më shumë nga Pasojat e Covid-19. Ndërkohë femrat edhe pse kanë shënuar rënie në treguesin e shtimit natyror, lindjet vazhdojnë të mbetën më të larta se vdekjet.