Nazmije Muça e ndërtoi këtë banesë mbi shtëpitë e vjetra rreth 30 vite më parë, në fshatin katund i ri në Elbasan.
Ajo kujton se asokohe e gjithë zona ishte një fushë e gjelbër. Mbeturinat ende nuk kishin ardhur. Edhe këtë verë malet me mbeturina që depozitohen në këtë zonë u përfshinë nga flakët.
‘Mizerabël, aq keq është sa nuk dimë ku të fusim kokën, lenë kur digjen është keq fare. gjithçka e mbajmë mbyllur. Lene mo pemtaria asigjo nuk shumë erë e keqe, do të qëllojmë rrugës do mbyllim hundët. Dy herë ka rënë zjarri, të gjithë i sjellin këtu’ u shpreh Nazmije Muça, banore Elbasan.
Kjo banore tregon se është në merak për nipërit dhe mbesat, shëndeti i të cilëve ndikohet nga ajri që thithin.
‘Gjithmonë me viroza, por ne me shumë ia vemë ndotjes, gjithë gazet që ato çlirojnë në ambient shkojnë’ u shpreh Nazmije Muça, banore Elbasan
Qarku i Elbasanit, si një ndër qarqet më të ndotura në vend e ka zgjidhur menaxhimin e mbetjeve nëpërmjet incinerimit, duke pasur në funksion që prej 2016, një incinerator, si dhe dy landfille, përkatësisht, një për depozitimin e hireve që dalin nga incineratori, si dhe një landfill ku janë të depozituara mbetjet që janë shpërngulur nga venddepozitimi ekzistues.
Inceneratori i Elbasanit i kushtoi buxhetit të shtetit 26 milionë euro dhe është më i vogli mes tre impianteve të planifikuara. Ky impiant ka përfunduar kontratën e koncensionit dhe i është rikthyer shtetit, por prej disa muajsh ai nuk funksionon për shkak të një defekti.
Në këtë landfill i depozitojnë mbetjet edhe bashkitë e Peqinit, Gramshit dhe Librazhdit. Sipas të dhënave të bashkisë Elbasan, ajo ka depozituar rreth 31 mijë ton mbeteje përgjatë vitit 2024. Kjo bashki, për menxhimin e mbetjeve përgjatë vitit 2024 ka shpenzuar 172 mln lekë teksa ka mbledhur nga tarifa e pastrimit rreth 183 mln lekë.
Në 5 vitet e fundit kjo bashki raporton se ka mbledhur 749 mln lekë nga tarifat, ndërsa menaxhimi i mbetjeve i ka kushtuar 665 mln lekë. Duket e pakuptueshme kjo situatë e dobët menaxhimi në një kohë që të ardhurat rezultojnë me sufiçit nga mbetjet…
Situata në këtë landfill është kritike dhe duket se ka dalë jashtë kontrolli. Prokuroria e Elbasanit po heton zjarrin katastrofik në fushën e mbetjeve. Disa zyrtarë janë në hetim për këtë e cila është bashkuar me një procedim të mëhershëm për një tjetër situatë të ngjashme. Siç shihet nga këto pamje, edhe kjo pikë ka arritur kapacitetin maksimal. Ajo që është më problematike është fakti se bashkitë po i depozitojnë mbetjet e tyre në mënyrë josanitare.
‘Elbasani nuk ka filluar ta zgjidhë çështjen e mbetjeve, ka gjetur një mënyrë tranzicioni që i merr mbetjet dhe i çon në vendgrumbullim. Kjo nuk është zgjidhje është një lloj siç ka qenë më parë. Ka ndryshuar vetëm vendndodhja, është larguar që këtu dhe atje tani ka male me mbeturina’ u shpreh Ahmet Mehmetaj, ekspert mjedisi.
Pamjet tregojnë që autoritetet menaxhuese kanë krijuar një hapësirë të re, pa asnjë lloj standardi, apo shtrese mbrojtëse, por hedhin mbetjet direkt në zhavor buzë lumit Shkumbin. Ndikimi në mjedis është katastrofik, mjafton të shikoni se si ujërat që kullojnë përfundojnë në lumë duke e ngjyrosur me të zezë.
‘Ata janë të pambrojtur dhe rrjedhin dhe kur themi rrjedhin ndotin ujin, dhe tokën dhe të gjithë produktet që vaditen me këtë ujë na vijnë ne në pjatë dhe në të gjitha indet e organizmit ne kemi ndotjen, nga mbeturinat urbane të cilat kanë metale të rënda dhe shkatojnë sëmundje të rënda tumorale, vuajtje, kosto të rënda ekonomike. Ky nuk është menaxhim, është antimenaxhim’ u shpreh Ahmet Mehmetaj, ekspert mjedis./ Inside Story
