Presidenti i Republikës, Bajram Begaj, në intervistën për Top Story u përpoq të tregonte vendosmëri lidhur me dekretimin e zgjedhjeve në Tiranë dhe zhvillimet në drejtësi.
I pyetur nëse do të ketë konflikt institucional në rast se Gjykata Kushtetuese pezulloi dekretin e tij, Begaj shmangu një qëndrim të prerë, duke thënë se “Gjykata është në të drejtën e saj” dhe se ai do të mbrojë aktet e Presidencës “në çdo rast”.
Në vend të një përgjigjeje konkrete për pasojat politike apo institucionale, kreu i shtetit u kufizua në përsëritjen e nocionit “jemi brenda ligjshmërisë”.
Po kështu, në lidhje me zgjedhjen e drejtuesve të rinj të SPAK dhe BKH, Begaj theksoi rëndësinë e meritës, profesionalizmit dhe integritetit, por nuk dha asnjë reflektim mbi kritikat që kanë qarkulluar për funksionimin e këtyre institucioneve apo për rrezikun e ndikimeve politike.
Duke e quajtur SPAK-un “institucionin me besueshmërinë më të lartë”, Presidenti shmangu analizën e mangësive që janë evidentuar gjatë këtyre viteve në raport me pritshmëritë e qytetarëve.
Pjesë nga intervista në “Top Story”
Grida Duma: Ju thoni që unë kam ndjekur gjithë rrugëtimin kushtetues dhe procedurat juridike që respektojnë Kushtetutën, dhe kjo nuk bie në konflikt me Gjykatën Kushtetuese, e cila duhet të marrë një vendim. Unë bazohem tek vendimet thoni ju dhe jo mbi gjykimet në proces. Por në rast se Gjykata Kushtetuese merr një vendim për pezullim, çfarë do të shkaktonte kjo?
Presidenti Begaj: Ju mendoni se mund të ketë një konflikt institucional midis legjitimitetit të zgjedhjeve?
Grida Duma: Së pari, a do të pezullohen? A ka konflikt institucional? Cilat do të ishin variablat?
Presidenti Begaj: Unë nuk mund të aludoj mbi vendimin e Gjykatës Kushtetuese. Gjykata është në të drejtën e saj të zbatojë detyrimin ligjor. Ajo që ne sigurohemi kur nxjerrim një akt është që të marrim parasysh çdo pretendim dhe, nëse ky akt i Presidentit do të shkojë në një instancë ankimore apo ligjore, për të mbrojtur qëndrimin tonë në çdo rast.
Grida Duma: Që do të thotë, përsëri jemi brenda ligjshmërisë, në gjithë zinxhirin, në logjikën tuaj.
Presidenti Begaj: Jemi brenda ligjshmërisë.
Grida Duma: Jemi përsëri në momentin kur BKH dhe SPAK do të kenë zgjedhje. Pak dihet që ndoshta krerët e tyre do të kenë një përqindje shumë më të vogël të peshës që kanë pasur dikur në instancat e tyre, sepse prokurorët e tjerë kanë po të njëjtën peshë. Megjithatë, duket sikur kreu i këtyre institucioneve përcakton edhe frymën e tyre.
Ka pasur një analizë të thellë në media, një konflikt, jo interesi, por një konflikt kompetencash midis BKH dhe SPAK. Dhe mbi të gjitha, shqetësimi i madh është, a kemi sigurinë që vërtet po avancojmë në depolitizimin dhe mungesën e influencës politike në këto dy instanca të drejtësisë?
Në fakt, drejt apo jo drejt, z. President, sepse unë besoj se drejtësia ka më shumë hallka sesa vetëm SPAK apo BKH që merren me politikën, por që janë “koka e peshkut” në njëfarë mënyre… Në qasjen tuaj, a do të jetë i depolitizuar ky proces?
Dhe, a ka një rol të mundshëm të nënkuptuar apo të kuptuar të Presidentit të Republikës për të balancuar në kushtet ku kemi një çekuilibër politik midis pozitës dhe opozitës, sa i përket numrit sasior të aktorëve në Parlament? A bëhet roli juaj edhe më i rëndësishëm?
Presidenti Begaj: SPAK dhe GJKKO janë institucione që kanë dalë nga reforma në drejtësi. Unë bashkohem me vlerësimin e qytetarëve që SPAK është një institucion i cili ka besueshmërinë më të lartë në vend dhe ka dhënë rezultate që ndihen në publik përsa i përket luftës kundër krimit dhe korrupsionit.
Patjetër që SPAK-u nuk është i vetmi që duhet ta bëjë këtë punë. Në vendin tonë janë edhe institucionet e tjera ligjzbatuese, të cilat duhet të kryejnë të njëjtin mision. Kërkohet bashkëpunim, bashkërendim dhe një qasje e përbashkët për të arritur rezultate akoma më të prekshme.
Unë mendoj që zgjedhja e drejtuesve të rinj të SPAK dhe BKH ka një rëndësi të veçantë dhe kjo zgjedhje duhet të bazohet në meritë, profesionalizëm, integritet dhe dinjitet. Unë jam mbështetës i reformës në drejtësi, mbështes pavarësinë dhe integritetin e këtyre institucioneve dhe besoj fort që zgjedhja e tyre do të bazohet në meritë.
Nga ana tjetër, mendoj që reforma në drejtësi duhet të shndërrohet tashmë në një drejtësi funksionale, në një drejtësi që të jetë e drejtë për të gjithë njerëzit, në një drejtësi që ka një procedurë ligjore të rregullt sipas standardeve të Bashkimit Evropian.
Një rëndësi të veçantë në këtë drejtim kanë edhe institucionet që, sipas ligjit, janë vetërregullues të sistemit të drejtësisë. Dhe në asnjë rast nuk ka ndërhyrje politike. Nuk ka asnjë rol të Presidentit të Republikës për të ndikuar në përzgjedhjen apo ngritjen në detyrë të dikujt që është pjesë e institucioneve të drejtësisë.
