Ismail Haniyeh, një nga liderët kryesorë të Hamasit, është vrarë së bashku me një truprojat e tij në rezidencën e tij private në Teheran.
Lajmi është konfirmuar nga Garda Revolucionare e Iranit, e cila tha se heton sulmin, teksa sipas saj, 62 vjeçari ishte në Teheran për të marrë pjesë në ceremoninë e inaugurimit të presidentit të ri të Iranit, Masud Pezeshkian, më 30 korrik.
Po ashtu, edhe grupi i Hamasait ka njoftuar vdekjen e Ismail Haniyeh, ku thotë se ai u vra në “një sulm të pabesë sionist në rezidencën e tij në Teheran”, teksa për këtë ngjarje fajëson Izraelin.
“Lëvizja e Rezistencës Islamike Hamas vajton për popullin tonë të madh palestinez, për kombin arab dhe islamik dhe për të gjithë njerëzit e lirë të botës”, thuhet në deklaratë.
“Vrasja e liderit të Hamasit Ismail Haniyeh në Iran përfaqëson një përshkallëzim serioz që nuk do të arrijë objektivat e tij,” tha zyrtari i fraksionit islamik Sami Abu Zuhri, i cituar nga mediat izraelite.
Ndërkohë, mediat saudite raportojnë se 62-vjeçari u vra pas një sulmi nga ajri me raketë që goditi rezidencën rreth orës lokale 02:00.
Ushtria izraelite mori përgjegjësinë për sulmin në një ndërtesë në jug të Bejrutit si përgjigje ndaj masakrës së Majdal Shams, ku një raketë e lëshuar nga Libani vrau 12 fëmijë. Por, për vrasjen e liderit të Hamasit, Izraeli ende nuk ka reaguar. Vdekja e Haniyeh vjen disa orë pasi Izraeli tha se vrau një komandant të lartë të Hezbollahut, Hassan Nasralla, në një sulm në kryeqytetin libanez Bejrut.
Presidenti i Autoritetit Palestinez, Mahmud Abbad, menjëherë dënoi vrasjen, duke e cilësuar “akt qyqar dhe zhvillim të rrezikshëm”, sipas agjencisë shtetërore palestineze të lajmeve, WAFA.
Disa shtete kanë dënuar sulmin. Rusia e ka quajtur “vrasje të papranueshme politike”, ndërkaq Turqia ka paralajmëruar se vrasja e liderit politik të Hamasit do të zgjasë luftën mes Izraelit dhe Hamasit në Rripin e Gazës.
Vrasja e Ismail Haniyeh vjen në një kohë të vështirë për Lindjen e Mesme, me përshkallëzimin e konfrontimeve midis Izraelit dhe Hezbollahut që kërcënon të zgjerohet në një luftë më të gjerë rajonale dhe ndërsa Hamasi lufton kundër ushtrisë izraelite në Gaza.
Irani po mban një takim urgjent të Këshillit të tij të Lartë të Sigurisë Kombëtare në rezidencën e liderit suprem Ali Khamenei, për të vendosur për strategjinë e Iranit si reagim ndaj vdekjes së Haniyeh, një aleat i ngushtë i Teheranit.
Vrasja e Haniyeh konsiderohet një goditje e rëndësishme për grupin militant palestinez, duke eliminuar një figurë kyçe që drejtoi grupin ndërsa jetonte jashtë shtetit.
Ndërkohë në prill, sulmet ajrore izraelite vranë tre nga djemtë e Haniyeh dhe katër nga nipërit e tij, sipas Hamasit.
Si udhëheqës politik i Hamasit, ai ishte një bashkëbisedues kyç me ndërmjetësit ndërkombëtarë gjatë bisedimeve të bllokuara të pengjeve dhe armëpushimit midis Izraelit dhe Hamasit, pas sulmit të grupit në Izrael më 7 tetor.
Haniyeh lindi në një kamp refugjatësh pranë qytetit të Gazës dhe iu bashkua Hamasit në fund të viteve 1980 gjatë Intifadës së Parë, ose kryengritjes. Prindërit e tij ishin refugjatë të dëbuar nga Askalan, i cili më vonë u bë i njohur si qyteti izraelit Ashkelon. Ai u burgos disa herë në Izrael për pjesëmarrjen e tij në kryengritje, përpara se të deportohej dhe të kthehej në Gaza – ku ai u ngjit në mënyrë të qëndrueshme në rangun e Hamasit në dekadën e ardhshme.
Haniyeh u emërua pjesë e një “udhëheqjeje kolektive” të fshehtë në vitin 2004 pas vdekjes së dy liderëve të mëparshëm të Hamasit, Sheikh Ahmed Yassin dhe Abdel Aziz Rantisi, të cilët u vranë në sulmet izraelite vetëm disa javë. Në vitin 2017 ai ishte bërë shefi politik i grupit dhe u emërua një “terrorist global i caktuar posaçërisht” nga Shtetet e Bashkuara menjëherë pas kësaj.
Ky vendim erdhi gjatë një periudhe tensioni mes Uashingtonit dhe palestinezëve për shkak të vendimit për njohjen e Jeruzalemit si kryeqytet të Izraelit, vendim i marrë nga presidenti i atëhershëm i SHBA-së, Donald Trump.
Pavarësisht nga ky emërtim – dhe ndryshe nga udhëheqja ushtarake e Hamasit – Haniyeh udhëtoi në mbarë botën, duke u takuar me figura botërore si kreu politik i organizatës. Ai u fotografua duke u takuar me Presidentin iranian Masoud Pezeshkian në Teheran të martën.
