Gjatë Luftës së Dytë Botërore, pilotët e Spitfire e përshkruan aeroplanin e tyre aq të përgjegjshëm sa dukej si një zgjatim i gjymtyrëve të tyre.
Pilotët luftarakë të viteve 2030, megjithatë, do të kenë një marrëdhënie edhe më të ngushtë me avionët luftarakë.
Do të lexojnë mendjet e tyre.
Avioni Tempest është duke u zhvilluar nga BAE Systems, Rolls-Royce, grupi evropian i raketave, MDBA dhe Leonardo i Italisë.
Një veçori e avionëve do të jetë një mjet i inteligjencës artificiale (AI) për të ndihmuar pilotin kur ata janë të mbingarkuar ose nën stres ekstrem.
Sensorët në helmetën e pilotit do të monitorojnë sinjalet e trurit dhe të dhëna të tjera mjekësore. Pra, gjatë fluturimeve të njëpasnjëshme, AI do të grumbullojë një bazë të dhënash informacioni biometrik dhe psikometrik.
Kjo bibliotekë e karakteristikave unike të pilotit do të thotë se AI në bord do të jetë në gjendje të hyjë dhe të ndihmojë nëse sensorët tregojnë se mund të kenë nevojë për ndihmë.
Për shembull, AI mund të marrë përsipër të pilotojë nëse piloti humbet vetëdijen për shkak të forcave të gravitetit të lartë.
Në ekspozitën ajrore në Farnborough, BAE Systems tha se deri në vitin 2027 do të fluturojë një avion demonstrues nga uzina e saj Warton në Lancashire që do të testojë disa nga këto teknologji.
Pamjet e avionit janë publikuar për herë të parë në vitin 2018. Kur të ngrihet përfundimisht në qiell, Tempest ka të ngjarë të rrethohet në mënyrë rutinore nga dronë luftarakë pa ekuipazh, të përshkruar si “ndihmës” nga konsorciumi Tempest.
Përparime të tilla do të kërkojnë që sisteme krejtësisht të reja të monitorimit dhe kontrollit të ndërtohen nga e para.
“Ne duhet të përballemi me ritmin e ndryshimit në teknologji”, thotë John Stocker, drejtor i zhvillimit të biznesit të Tempest.
Stocker parashikon ndërtimin e luftëtarit të ri me sisteme që mund të përmirësohen aq lehtë sa shkarkimi i një aplikacioni në një smartphone.
Ndërkohë, pjesa më e madhe e prodhimit të avionit do të jetë e automatizuar. Robotët në linjën e prodhimit do të ndajnë të dhëna me furnitorët, në mënyrë që pjesët të mund të dërgohen shpejt.
Kjo është një përvojë e re për bizneset evropiane të hapësirës ajrore, por bashkëpunimi më i madh me Japoninë është bërë i mundur sepse projektet ekzistojnë në një sferë dixhitale.
“Ju mund t’i bëni këto gjëra shumë më shpejt në një mjedis dixhital, bashkëpunimi është shumë më i lehtë”, thotë Stocker.
Një ekip përkthyesish dhe stafi që mund të komunikojë rrjedhshëm në anglisht dhe japonisht për çështje thellësisht teknike, është angazhuar në projekt.
“Ne duam të fuqizojmë çdo aspekt të sistemit”, thotë John Wardell, drejtor i programeve të ardhshme të Rolls-Royce.
Qeveria e Mbretërisë së Bashkuar ka investuar tashmë 2 miliardë paund për projektin Tempest dhe kjo shifër do të shumëfishohet përpara se avioni të hyjë në shërbim.
