Një studim i fundit OSBE-së në Shqipëri ka treguar se 52% e shqiptarëve e duan Enver Hoxhën.Studimi tregon se: më shumë shqiptarë mendojnë se E. Hoxha ka pasur ndikim pozitiv në historinë e vendit (45%) se sa ndikim negativ (42%); vetëm 22% mendojnë që trashëgimia e të shkuarës komuniste është problem i madh; vetëm 8% janë të interesuar të mësojnë më shumë për periudhën komuniste; 91% mendojnë që shteti komunist ka garantuar punësim për të gjithë ndërsa 60% mendojnë që ke pasur mundësi të udhëtosh lirisht brenda vendit gjatë periudhës komuniste.
Mbi këto të dhëna, shkrimtarit Bashkim Shehu që ka shkruar për komunizmin, por që edhe ka jetuar në atë kohë, në dy anët e medaljes, i është kërkuar nga “GSH” një mendim në “është shqetësues ky studim, a tregon që nuk njohim të shkuarën ose sipas tij, çfarë do të thotë kjo përqindje?”.
Në përgjigje, Shehu thotë: “Nga sa munda të lexoj prej linkut që më dërguat (shpejt e shpejt), ata 52% janë të moshave mbi 55 vjeç, pra nuk është një statistikë e të gjithë popullsisë. Po edhe kjo është shumë shqetësuese dhe mendoj se nuk po them ndonjë gjë të re apo të vështirë për t’u kuptuar”. Sipas shkrimtarit, “gjithsesi, një nga shqetësimet është se kjo tregon që një pjesë e konsiderueshme e shoqërisë mund të pranojë rishfaqje të autoritarizmit në forma të ndryshme. Dhe kjo është një mundësi në rritje po të kemi parasysh kontekstin e sotëm europian dhe ndërkombëtar. Më e lartë ishte në Gjermaninë Perëndimore të viteve ’50 përqindja e atyre që kishin mendim të mirë për Hitlerin, po konteksti ndërkombëtar ishte krejt tjetër”. Shehu shton se, “po kështu, nuk është ndonjë gjë e re po të them se shumë pak e njohim të shkuarën”. “Ndërkaq, nga statistikat që më dërguat me e-mail, ata që mendojnë se shteti komunist e garantonte punësimin, harrojnë apo nuk dinë se një pjesë e konsiderueshme e punës në atë sistem nuk ishte rentabël, përveç – që pjesa më e madhe e njerëzve paguhej keq ose shumë keq. Njëkohësisht, liria e zgjedhjes së profesionit ishte e kufizuar, për arsye diskriminimi politik dhe jo vetëm për to”.
Pas rezultateve të këtij studimi, Shehu kujton se, “nga ana tjetër, një peshë të rëndësishme në ekonomi ka pasur puna e detyruar prej skllavi e mijëra të burgosurve, në tharje kënetash, miniera, etj. Për lëvizjen e lirë brenda vendit do të thosha se ajo përjashtonte ato që quheshin ‘zona kufitare’. Pra, ishte pak a shumë njëlloj si liria e lëvizjes në kampe të internuarish apo të burgosurish, ku nuk mund të kaloje vijën e bardhë pranë telave me gjemba”. Në fund, e jo për nga rëndësia, për të gjithë ata që duan Enverin (mbase edhe për ata që nuk e duan po heshtin kundrejt përhapjes së frikshme të kësaj ‘dashurie’ alogjike edhe prej mosnjohjes a prej harresës) Shehu bën një vërejtje: “Dhe, në përgjithësi, këto statistika më kujtojnë tregimin e Kafkës ‘Kolonia penale’, ku banorët e ishullit kanë mall për Komandantin e vdekur, që ishte më i egër se pasardhësi i tij i gjallë”.
