Shkencëtarët besojnë se mund të kenë gjetur një forcë të pestë në natyrë e cila mund të japë informacione të reja për materien e zezë.
Sipas tyre gjithçka në Universin tonë mbahet e bashkuar ose shtyhet nga katër forca themelore: graviteti, elektromagnetizmi dhe dy ndërveprime bërthamore.
Forcat përcaktohen nga fakti se ato nuk duken se janë të reduktueshme në më shumë ndërveprime themelore midis grimcave, por ekzistenca e një force të pestë është spekuluar prej kohësh pasi ekzistojnë boshllëqe të pashpjegueshme në modelin standard të fizikës së grimcave.
Ka pasur shumë pretendime të pabazuara për ekzistencën e një force të pestë themelore, dhe shkencëtarët vazhdojnë të flasin për materie të errët për të cilën mendohet se përbën afërsisht 85% të materjes në Univers.
Tani, megjithatë, shkencëtarët nga Instituti i Kërkimeve Bërthamore Atomk i Hungarisë besojnë se ata mund të kenë gjetur prova thelbësore të misterit, pasi ata kanë parë veprimet e një force të pestë fizike që del nga një atom heliumi.
Studiuesit pretendojnë se e kanë parë fillimisht këtë forcë në aktivitet në vitin 2015, ndërsa studiuan dritën e emetuar gjatë prishjes radioaktive të beryllium-8, një izotop i paqëndrueshëm, por tani i njëjti ekip ka parë një shembull të dytë të forcës misterioze në lojë.
Studimi i vitit 2015 zbuloi se kur qëllohen protonet në izotop litium-7, i cili krijon beryllium-8, prishja e mëvonshme e grimcave nuk prodhon saktësisht emetimet e pritshme të dritës. Nëse drita që lëshohet është mjaft energjike, ajo shndërrohet në një elektron dhe një pozitron, i cili i largon nga njëri-tjetri në një kënd të parashikueshëm.
Në vend të kësaj, shkencëtarët zbuluan që elektronet dhe pozitronët shpesh shtyheshin larg njëri-tjetrit në saktësisht 140 gradë.
Studiuesit sugjeruan që një grimcë krejt e re mund të jetë përgjegjëse për anomalinë, dhe karakteristikat e saj sugjeruan se duhej të ishte një lloj krejtësisht i ri i bosonit themelor, një grimcë që mund të mbante forca.
Boshti i ri i dyshuar, i cili ka marrë emrin X17, nuk mund të jetë një nga grimcat që mbart katër forcat e njohura pasi ka një masë të veçantë dhe një jetëgjatësi të vogël, domethënë shenjat tregojnë se është bartës i një force të re, të pestë.
Studimi më i fundit u shfaq për të matur të njëjtat rezultate në atomet e qëndrueshëm të heliumit megjithatë në vend të elektroneve dhe pozitroneve në atomet e heliumit që ndaheshin në 140 gradë, këndi ishte më afër 115 gradë. Ndërsa eksperimenti origjinal u pranua në revistën Physical Revieë Letters, studimi i fundit ende nuk është rishikuar.
Nëse konfirmohet ekzistenca e grimcave, fizikantët do të duhet të rivlerësojnë bashkëveprimet e katër forcave themelore ekzistuese dhe të hapin rrugën për një të pestë.
