“Ekzistojnë një numër i sukseseve të tjera të dukshme në të gjithë rajonin që ia vlen të përmenden. Aleati ynë i NATO-s ka bërë hapa të jashtëzakonshëm në rrugën e tij të reformës, duke zbatuar reforma gjyqësore të pashembullta për të shkatërruar korrupsionin endemik. Reformat kërkuan verifikimin e të gjithë 800 gjyqtarëve dhe prokurorëve për tëpasurinë e pa justifikushme, lidhje të krimit të organizuar dhe kompetencë. Vetëm 43% e 143 juristëve të verifikuar deri më tani kanë kaluar, duke konfirmuar korrupsionin e thellë të sistemit të drejtësisë dhe lidhjet me krimin e organizuar. Shqipëria gjithashtu themeloi dy organe të reja të mbikëqyrjes gjyqësore, Këshillin e Lartë Gjyqësor dhe Këshilli i Lartë i Prokurorisë, për të emëruar, qeverisur dhe disiplinuar gjyqtarët dhe prokurorët; një pikë kryesore në zbatimin e reformës në drejtësi vendi tani është në prag të krijimit të një zyre të re të pavarur të prokurorisë antikorrupsion dhe gjykatës (SPAK) dhe Byrosë Kombëtare të Hetimit (NBI ), detyra e kujt do të jetë të hetojë korrupsionin, krimin e organizuar dhe krimet e zyrtarëve të lartë. Dhe ai ka marrë hapa për të goditur bosët e mëparshëm të paprekshëm të krimit të organizuar, siç dëshmohet nga dënimet e mbretit të profilit të lartë Klement Balili dhe shefit famëkeq të krimit, Emiljano Shullazi.
Ndërsa është e rëndësishme të artikulohen sukseset e rajonit, asnjë diskutim për Ballkanin Perëndimor nuk do të ishte i plotë pa adresuar sfidat e shumta për stabilitetin e rajonit dhe pengesat në rrugën drejt integrimit euro-atlantik. Jemi zhgënjyer thellësisht nga dështimi i vendeve anëtare të BE-së për të aprovuar hapjen e negociatave të pranimit me Maqedoninë e Veriut dhe Shqipërinë javën e kaluar në Bruksel. Edhe pse ne nuk jemi anëtarë të BE-së, ne jemi dakord me vlerësimin e Komisionit Evropian më 29 maj se të dy vendet kanë bërë përparim të rëndësishëm të reformës, duke përmbushur kushtet e Këshillit Evropian dhe duke krijuar një themel të fortë për të vazhduar reformat gjatë hapjes dhe mbylljes së kapitujve të acquis. Mosveprimi i Këshillit Evropian javën e kaluar rrezikon të gërryen besueshmërinë e BE jo vetëm në Ballkanin Perëndimor, por në të gjithë Evropën dhe globalisht. Duke mos njohur në mënyrë të qartë arritjet e bëra nga Maqedonia e Veriut dhe Shqipëria dhe duke vazhduar të bllokojë përparimin e tyre në zgjerim, Këshilli Evropian dërgon një sinjal negativ për aspirantët e tjerë se dera në Evropë është e ndaluar. Ai gjithashtu dobëson argumentet që pohojnë dobinë e miratimit të reformave të vështira dhe bërjen e kompromiseve të guximshme për të zgjidhur mosmarrëveshjet rajonale dhe promovimin e paqes dhe zhvillimit demokratik. Më në fund, krijon një boshllëk udhëheqës që Rusia, Kina dhe të tjerët janë më shumë se të lumtur për të mbushur. Ne kujtojmë BE dhe shtetet anëtare të deklaratave të tyre në Selanik në 2003 dhe në Sofje në 2018 që ekziston një “perspektivë evropiane” e qartë për të gjashtë aspirantët e Ballkanit Perëndimor për t’u anëtarësuar në BE, bazuar në kritere të vendosura. Vendet anëtare të BE-së duhet të përshkruajnë qartë reformat reale dhe të prekshme Maqedonia Veriore dhe Shqipëria mund të arrijnë në një afat të shkurtër që do të çojë në një rezultat më pozitiv përpara samitit BE-Ballkan Perëndimor në Zagreb në maj 2020.
…
Angazhimi dhe ndikimi turk është i pranishëm në të gjithë Ballkanin Perëndimor – i përqendruar kryesisht në Kosovë, Bosnje dhe Hercegovinë (BiH), Shqipëri dhe Maqedoninë e Veriut – dhe duket se po rritet në shkallë dhe shtrirje edhe në Mal të Zi. Nën Presidentin Erdogan, Turqia ka investuar shumë në rajon në përpjekje për të zgjeruar bazën e saj politike, kulturore dhe ekonomike. Ka ofruar ndihmë për zhvillim, ka investuar në projekte të mëdha infrastrukturore dhe xhamitë e rivendosur. Ne mirëpresim angazhimin e Turqisë kur shërben një rol konstruktiv në ndihmën e vendeve të Ballkanit Perëndimor për të arritur qëllimin e tyre të deklaruar të integrimit euro-atlantik. Gjithashtu, duke pasur parasysh rolin historik të Turqisë në rajon dhe thellimin e lidhjeve ekonomike, mbështetja e Turqisë për Marrëveshjen e Dialogut Kosovë dhe Serbi është veçanërisht e rëndësishme.
